بررسی ویژگی‌های روان‌سنجی نسخۀ فارسی آزمون کوتاه توانمندی‌های منش در نمونۀ ایرانی

نویسندگان

1 گروه مشاوره، دانشکدۀ علوم تربیتی و روان‌شناسی، دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران.

2 گروه مشاوره، دانشکدۀ روان‌شناسی و علوم تربیتی ، ‏دانشگاه یزد، یزد، ایران.‏

3 دکتری روان‌شناسی تربیتی، دانشکده روان‌شناسی و علوم تربیتی، دانشگاه شیراز ، شیراز ، ایران

4 گروه علوم تربیتی و روان‌شناسی، دانشکدۀ علوم انسانی، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران.

5 گروه علوم تربیتی و روان‌شناسی، دانشکدۀ علوم انسانی، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران.

doi
10.22059/japr.2025.355895.644557
چکیده

هدف پژوهش حاضر اعتباریابی آزمون کوتاه توانمندی‌های منش در جامعۀ ایران بود. پژوهش توصیفی و از نوع همبستگی بود. جامعۀ آماری مطالعه والدین دانش‌آموزان مقطع ابتدایی شهر یزد در سال تحصیلی 1401-1400 بود. حجم نمونه 300 نفر درنظر گرفته شد که به روش نمونه‌گیری خوشه‌ای انتخاب شدند و درنهایت 286 نفر (224 مادر و 62 پدر) پرسشنامه‌ها را تکمیل کردند. ابزار پژوهش مقیاس‌های آزمون کوتاه توانمندی‌های منش (BST)، نقص در تنظیم هیجان (DERS) و شیوه‌های برخورد با هیجان‌های منفی کودکان (CCNES) بود. به‌منظور بررسی پایایی و روایی پرسشنامه از ضریب همسانی درونی و روایی همگرا/ واگرا و تحلیل‌عاملی تأییدی استفاده شد. تحلیل داده‌ها به کمک نرم‌افزار SPSS نسخۀ ۲6 و AMOS صورت گرفت. نتایج تحلیل‌عاملی اکتشافی نشان داد آزمون کوتاه توانمندی‌ها با توجه به ملاک ارزش ویژۀ بالاتر از 2 ساختاری تک‌مؤلفه‌ای دارد. تحلیل عامل تأییدی نیز مشخص کرد مدل شش‌مؤلفه‌ای از برازش قابل‌قبول (0/061 =RMSE؛ 0/99=GFI؛ 0/95=AGFI؛ 0/99=NFI؛ 0/99=IFI؛ 0/99=CFI) برخوردار است. آلفای کرونباخ برای نمرۀ کل توانمندی‌های منش 0/93 و برای خرده‌مقیاس‌ها 0/60 تا 0/78 به‌دست آمد. نتایج پژوهش روایی همگرا و واگرای آزمون کوتاه توانمندی‌های منش را نیز تأیید کرد. به‌طورکلی می‌توان گفت توانمندی‌های منش دارای روایی و پایایی مناسب برای سنجش توانمندی‌های منش در جامعۀ ایرانی است.