ساخت و بررسی ویژگی‌های روان‌سنجی ابزار خودارزیابی صلاحیت‌های حرفه‌ای معلمان

نویسندگان

1 استادیار گروه مطالعات برنامهٔ درسی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه خوارزمی

2 دانشجوی دکتری برنامه‌ریزی درسی دانشگاه اصفهان،

3 استادیار گروه مطالعات برنامهٔ درسی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه خوارزمی

doi
چکیده

هدف پژوهش حاضر، ساخت و بررسی ویژگی‌های روان‌سنجی ابزار خودارزیابی صلاحیت‌های حرفه‌ای معلمان دورهٔ ابتدایی است. پژوهش به روش آمیخته از نوع اکتشافی در دو مرحلۀکیفی و کمی انجام‌شده است که در مرحلهٔ کیفی با استفاده از تحلیل محتوای مقایسه‌ای، محتوای 30 سند از اسناد معتبر ملی و بین‌المللی در حوزهٔ تربیت‌معلم بررسی و بر اساس نتایج به‌دست‌آمده از تحلیل محتوا، ابزار ارزیابی صلاحیت‌های حرفه‌ای معلمان ساخته‌شده است. روایی ابزار با استفاده ازنظر متخصصان تأیید شد و پایایی آن با محاسبهٔ 8 ضریب پایایی برآورد شد که در تمامی ضرایب، مقدار عددی آن بالای 7/0 و در وضعیت مطلوب بود. در مرحلهٔ کمی، ابزار پژوهش در حیطهٔ جامعهٔ معلمان دورهٔ ابتدایی شهر اصفهان (5157 نفر) و در نمونهٔ 500 نفری از آن‌ها اجرا شد که با استفاده از نمونه‌گیری خوشه‌ای چندمرحله‌ای انتخاب شدند، سپس ویژگی‌های روان‌سنجی ابزار در سطح زیر مقیاس‌ها با استفاده از روش‌های مبتنی بر نظریهٔ کلاسیک اندازه‌گیری و نظریهٔ پاسخ- سؤال و البته به‌منظور بررسی اعتبار سازه‌ای، از تحلیل عاملی تأییدی سلسله مراتبی استفاده شد. بر اساس شاخص‌های برآورد شده در این سه رویکرد، می‌توان گفت ابزار محقق شده، پس از حذف سؤال‌های نامناسب از همسانی درونی و اعتبار سازه‌ای مطلوبی برخوردار است و می‌توان به نتایج آن اعتماد کرد.