مقایسۀ اثربخشی دو شیوۀ مداخلۀ مبتنی بر آموزش خودتنظیمی هیجانی و صبر بر مهارت کنترل خشم و مهارت حل مسئله در دانش‌آموزان مقطع ابتدایی

نویسندگان

1 گروه روان‌شناسی، دانشکدۀ علوم تربیتی و روان‌شناسی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران.

2 گروه علوم تربیتی، دانشکدۀ علوم تربیتی و روان‌شناسی، دانشگاه گیلان، گیلان، ایران.

3 استاد، گروه روان‌شناسی، دانشکدۀ علوم تربیتی و روان‌شناسی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران.

4 گروه روان‌شناسی، دانشکدۀ علوم تربیتی و روان‌شناسی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران.

doi
10.22059/japr.2025.356131.644558
چکیده

هدف پژوهش حاضر، مقایسۀ اثربخشی دو شیوۀ مداخلۀ مبتنی بر آموزش خودتنظیمی هیجانی و صبر بر مهارت کنترل خشم و مهارت حل مسئله بود. پژوهش کاربردی و روش گردآوری اطلاعات آن کمی (نیمه‌آزمایشی) بود که با طرح پیش‌آزمون-پس‌آزمون و پیگیری انجام گرفت. دو آموزش مداخله‌ای برای دو گروه آزمایش و گواه درنظر گرفته شد و افراد به‌صورت تصادفی در دو گروه قرار گرفتند (هر گروه 15 نفر). جامعۀ پژوهش را دانش‌آموزان پسر مقطع ابتدایی شهر خلخال در سال تحصیلی 1402-1401 تشکیل دادند. 45 نفر داوطلب واجد شرایط به روش نمونه‌گیری تصادفی انتخاب شدند. از پرسشنامۀ کنترل خشم (CHIA) و مهارت حل مسئله (PSI) استفاده شد. آموزش خودتنظیمی هیجانی ده جلسه و صبر هفت جلسه (هر جلسه 90 دقیقه) اجرا شد. داده‌ها با تحلیل واریانس اندازه‌گیری مکرر و آزمون تعقیبی LSD و به‌وسیلۀ نرم‌افزار SPSS-24 تحلیل شدند. بررسی‌ها بیانگر تفاوت نتایج در گروه‌های آزمایش با گروه گواه بود. مطابق نتایج، برنامه‌های مداخلۀ درمانی اثرگذاری مطلوبی داشته است (05/0< P). نتایج آزمون پیگیری بیانگر ثبات مداخلات درمانی پس از یک ماه، در گروه‌های آزمایش بود. همچنین یافته‌ها نشان داد آموزش مبتنی بر خودتنظیمی هیجانی و صبر در بهبود وضعیت مهار خشم و راهبرد حل مسئلۀ دانش‌آموزان مؤثر است. به این ترتیب به‌کارگیری آن در میان دانش‌آموزان می‌تواند اثربخش واقع شود.