بازنمایی تجارب موفقیت و ناکامی معلمان در ادامه تحصیل: تدوین یک نظریه دادهبنیاد
نویسندگان
1 دانشیار مدیریت آموزشی دانشگاه کردستان
2 دانشجوی دکتری مدیریت آموزشی، دانشگاه کردستان
doi
چکیده
هدف این پژوهش آگاهی از تجارب موفقیت و ناکامی در ادامه تحصیل معلمان و ساخت یک نظریه زمینهای بر مبنای ادراکات مشارکتکنندگان است. این پژوهش با رویکردی تفسیری و به شیوه کیفی نظریه دادهبنیاد انجام یافته است. میدان تحقیق، شهر سنندج و مشارکتکنندگان 38 نفر از معلمان بودهاند که تجربه ادامه تحصیل بعد از استخدام در آموزشوپرورش را داشتهاند. از یک منشور مصاحبه نیمهساختاریافته برای ابزار گردآوری دادهها استفاده شده است. تحلیل دادهها به شکل کدگذاری سه مرحلهای انجام گرفته است. تحلیل مصاحبهها نشان میدهد که مسائل مربوط به ادامه تحصیل را میتوان در مضامین زیر برشمرد: گرانباری نقش (مانند مشکلات فردی و خانوادگی، خستگی جسمی و روحی و هزینههای تحصیل)؛ انتظارات ساده (حمایت نکردن ادارات و مدارس، ناهماهنگی با انتظارات ادارات آموزشوپرورش، پایین آمدن کیفیت تدریس، کمکاری در مدرسه و استقبال نکردن از ادامهتحصیل)؛ تغییر الگوی تحصیل (گرایش به آموزشمحوری بهجای پژوهشمحوری، غیبت در کلاسها، گرایش به دانشگاههای شهریهدار، افت تحصیلی و اخراج از دانشگاه) و توسعهنیافتگی حرفهای (ناکامی در تکمیل پایاننامه و مدرکگرایی). نتایج پژوهش، نکتههای کاربردی مفیدی برای متصدیان حوزه تربیتمعلم در بردارد؛ ازجمله آنکه با تصمیمگیریهایی مانند ایجاد دانشگاه تحصیلات تکمیلی ویژه فرهنگیان یا دانشگاههای مجازی که نیازمند حضور فیزیکی در مکان خاصی نیست، ممکن است بسیاری از این موانع در مسیر توسعه حرفهای معلمان هموار شود.