اثربخشی روش تربیت مخچه بر همدلی و توانایی فضایی کودکان مبتلا به اختلال نافرمانی مقابله‌ای

نویسندگان

1 دانشیار، گروه روان‌شناسی، واحد خوی، دانشگاه آزاد اسلامی، خوی، ایران.

2 گروه روان‌شناسی، واحد اردبیل، دانشگاه آزاد اسلامی، اردبیل، ایران.

3 گروه روان‌شناسی، واحد اردبیل، دانشگاه آزاد اسلامی، اردبیل، ایران.

doi
10.22059/japr.2022.348877.644383
چکیده

هدف این پژوهش بررسی اثربخشی روش تربیت مخچه بر همدلی و توانایی فضایی کودکان مبتلا به اختلال نافرمانی مقابله‌ای بود. این پژوهش از نظر هدف کاربردی و نیمه‌آزمایشی از نوع پیش‌آزمون-پس‌آزمون و پیگیری با گروه کنترل بود. جامعۀ آماری آن شامل تمامی کودکان 5 تا 6 سالۀ مبتلا به اختلال نافرمانی مقابله‌ای شهر گنبدکاووس در سال 1401-1400 بود. حجم نمونه 30 نفر (13 دختر و 17 پسر) بود که به شیوۀ نمونه‌گیری دردسترس انتخاب و در دو گروه آزمایش و کنترل جای‌دهی شدند. برای گروه آزمایشی، روش تربیت مخچه اجرا شد؛ درحالی‌که گروه کنترل آموزشی دریافت نکردند. ابزار پژوهش شامل مقیاس پرسشنامۀ علائم مرضی کودکان (CSI-4)، مقیاس همدلی گریفیت (GEM) و ماتریس‌های پیش‌روندۀ ریون (RPM) بود. داده‌ها از طریق آزمون تحلیل واریانس با اندازه‌گیری مکرر و با نرم‌افزار SPSS-24 تحلیل شـدند. نتایج نشان داد روش تربیت مخچه بر بهبود همدلی و توانایی فضایی در مراحل پس‌آزمون و پیگیری تأثیر معنی‌دار دارد. یافته‌های این پژوهش اطلاعات مفیدی در زمینۀ روش تربیت مخچه فراهم می‌کند و مشاوران و روان‌شناسان می‌توانند برای بهبود همدلی و توانایی فضایی کودکان مبتلا به اختلال نافرمانی مقابله‌ای از این مداخله استفاده کنند.