تأثیر آموزش مبتنی بر هنردرمانی بر سرعت پردازش شنوایی، سرعت پردازش دیداری، حافظۀ کاری و شناخت عمومی بیماران مولتیپل اسکلروزیس (MS)
نویسندگان
1 گروه گرافیک و نقاشی، دانشکده هنر و معماری، واحد یزد، دانشگاه آزاد اسلامی، یزد، ایران.
2 استادیار، گروه آموزش روانشناسی و مشاوره، دانشگاه فرهنگیان، صندوق پستی 889 -14665 تهران، ایران.
3 گروه طراحی پارچه و لباس، دانشکده هنر و معماری، واحد یزد، دانشگاه آزاد اسلامی، یزد، ایران.
doi
10.22059/japr.2025.343886.644285چکیده
هدف این پژوهش، مطالعۀ تأثیر آموزش مبتنی بر هنردرمانی بر سرعت پردازش شنوایی-حافظۀ کاری، سرعت پردازش دیداری-حافظۀ کاری و شناخت عمومی بیماران مولتیپل اسکلروزیس (MS) بود. روش پژوهش کارآزمایی بالینی نیمهتجربی و طرح پیشآزمون-پسآزمون تکگروهی با گروه کنترل بود. جامعۀ مورد مطالعه شامل 319 بیمار مراجعهکننده به درمانگاه بیماریهای خاص بیمارستان علی ابن ابیطالب (ع) شهرستان رفسنجان از توابع استان کرمان در سال 1397 بود. 40 نفر از بیماران زن با درنظرگرفتن ملاکهای ورود و خروج، بهصورت هدفمند انتخاب شدند. ابزارهای پژوهش، مقیاس ارزیابی سرعت پردازش شنیداری و حافظۀ کاری (PASAT)، ارزیابی سرعت پردازش بینایی و حافظۀ کاری اسمیت (SDMT) و آزمون کوتاه وضعیت ذهنی فالستین، فالستین و مکهوچ (MMSE) بودند. کلاسهای گروه آزمایشی در 14 جلسۀ 45 دقیقهای دو روز در هفته و کلاسهای گروه کنترل طی 14 جلسه برگزار شد. آزمونهای آماری برای تجزیه و تحلیل دادهها ویلکاکسون و تحلیل کوواریانس تکمتغیره با نرمافزار SPSS نسخۀ 20 بود. نتایج نشان داد آموزش مبتنی بر هنردرمانی سرعت پردازش شنوایی-حافظۀ کاری، سرعت پردازش دیداری-حافظۀ کاری و شناخت عمومی را افزایش میدهد. جلسات آموزش مبتنی بر هنردرمانی 21 درصد از واریانس شناخت عمومی را توضیح میدهد. میتوان نتیجه گرفت آموزش مبتنی بر هنردرمانی، سرعت پردازش شنوایی-حافظۀ کاری، سرعت پردازش دیداری-حافظۀ کاری و شناخت عمومی بیماران اماس را بهبود میبخشد. پیشنهاد میشود آموزش مبتنی بر هنردرمانی در کلینیکهای روانشناسی بهعنوان درمان توانبخشی استفاده شود.
