تحلیل نگرش دانشجویان دانشگاه شیراز به حقوق اجتماعی و سیاسی زنان و میزان انطباق این نگرش با اصول قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران

نویسندگان

1 دانشگاه آزاد اسلامی

2 دانشگاه آزاد اسلامی

3 دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات

doi
10.22059/jwdp.2026.411414.1008608
چکیده

نگرش دانشجویان به ابعاد و قلمرو حقوق اجتماعی و سیاسی زنان چیست؟ و این نگرش تا چه اندازه با اصول قانون اساسی ج.ا.ا انطباق دارد؟ این پژوهش به‌عنوان نمونۀ موردی به سراغ دانشجویان دانشگاه شیراز رفته است. روش پژوهش پیمایشی-تحلیلی است و داده‌ها از طریق پرسشنامۀ محقق‌ساخته و منابع کتابخانه‌ای جمع‌آوری شده‌اند. جامعۀ آماری شامل ۳۸۰ دانشجوی دانشگاه شیراز است که با روش نمونه‌گیری تصادفی طبقه‌ای چندمرحله‌ای انتخاب شدند. یافته‌های پژوهش نشان داد که از منظر اجتماعی علاوه بر دسترسی برابر به عرصۀ عمومی تأکید بر دستمزد برابر و استقلال مالی نشان‌دهندۀ توجه به حقوق اقتصادی-اجتماعی زنان و تأکید بر تقسیم کار خانگی و مسئولیت مشترک در تربیت فرزندان، نشان‌دهندۀ توجه به ضرورت برابری در عرصۀ خصوصی است. تحقق این خواسته‌ها نیازمند گنجاندن اصولی جدید در قانون اساسی یا بازتفسیر آن است. از بعد سیاسی نگرش دانشجویان مؤید حق مشارکت برابر در قدرت، حق اعتراض مدنی و توانمندساز سیاسی زنان است که نیازمند بازتفسیر یا تغییر در اصولی (ازجمله اصل 113) است. از این‌رو، نه‌تنها پیشنهاد بازنگری در تفسیر و اجرای اصول قانون اساسی با رویکرد تقویت حقوق اجتماعی و سیاسی پیشنهاد می‌شود، بلکه آموزش عمومی حقوق شهروندی زنان و همچنین شکل‌گیری تشکل‌های اجتماعی و سیاسی زنان، برای توانمندسازی آنان پیشنهاد می‌شود.