قرابت میان انسان وحیوان در آثار ناتورالیستی ( نیم نگاهی به داستان کوتاه« آتما، سگ من» اثر صادق چوبک)

نویسندگان

1 استادیار گروه زبان و ادبیات فارسی، واحد زنجان، دانشگاه آزاد اسلامی، زنجان، ایران.

2 دانشیار گروه زبان و ادبیات فارسی، واحد زنجان، دانشگاه آزاد اسلامی، زنجان، ایران.

doi
10.22080/rjls.2024.26456.1448
چکیده

صادق چوبک به عنوان یکی از شاخص‌ترین نویسندگان ایرانی، در ارائه‌ی آثاری در قلمرو مکتب ناتورالیسم، توانسته است جایگاهی ویژه‌ برای خود در ادبیات فارسی به دست آورد. این مقاله برآن است که رد‌ّپای مکتب ناتورالیسم را در یکی از آثار چوبک به نام«آتما سگ من» مورد بررسی قرار داده، مصادیق یکی از عمده‌ترین شاخصه‌های این مکتب؛ یعنی، قرابت میان انسان وحیوان را تحلیل کند. هدف این مقاله، گزارش نحوه روایت‌گری چوبک از موقعیت بغرنج انسان، تحت تاثیر مکتب ناتورالیسم است. دستاورد مقاله، حاکی از آن است که قصد چوبک از خلق این داستان، به درنگ واداشتن خواننده، در برابر انگیزه‌های مشترک روان انسان با حیوان بوده است و از این رهگذر، او انسان را به مثابه‌ی یک نظام فیزیولوژیکی معرفی می‌کند. نگاه ناتورالیستی چوبک، بیانگر آن است که انسان نیز چون حیوان، بر مبنای غرایز خویش عمل می‌کند وگریزی از سرنوشت محتوم خود ندارد جز آن که به دامن مرگ پناه آورد. این مقاله به روش توصیفی –تحلیلی، بر مبنای مطالعات کتابخانه‌ای به انجام رسیده است.