فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

پژوهش حاضر با هدف بررسی اثربخشی آموزش خودمتمایزسازی بر هیجان‌خواهی و تکانشگری دانش‌آموزان طلاق با گرایش به رفتارهای پرخطر انجام شد. روش پژوهش از نوع نیمه‌آزمایشی (با گروه آزمایش و گواه) با طرح سه‌مرحله‌ای (پیش‌آزمون، پس‌آزمون، پیگیری) و مرحلۀ پیگیری دوماهه بود. جامعۀ آماری پژوهش شامل دانش‌آموزان طلاق با گرایش به رفتارهای پرخطر بود که در دورۀ اول و دوم متوسطه در سال تحصیلی 1401-1400 در شهر بندرعباس مشغول به تحصیل بودند. در این پژوهش 35 دانش‌آموز طلاق با گرایش به رفتارهای پرخطر (26 پسر و 9 دختر) به روش نمونه‌گیری هدفمند انتخاب و به شیوۀ تصادفی در گروه‌های آزمایش و گواه جای‌دهی شدند (18 دانش‌آموز در گروه آزمایش و 17 دانش‌آموز در گروه گواه). گروه آزمایش آموزش خودمتمایزسازی را طی ده هفته در ده جلسۀ 75 دقیقه‌ای دریافت کردند. در این پژوهش از پرسشنامۀ گرایش به رفتارهای پرخطر (HRBQ)، پرسشنامۀ هیجان‌خواهی (SSQ) و پرسشنامۀ تکانشگری (BIS) استفاده شد. داده‌ها با تحلیل واریانس آمیخته با استفاده از نرم‌افزار آماری SPSS-23 تجزیه و تحلیل شدند. نتایج نشان داد آموزش خودمتمایزسازی بر هیجان‌خواهی (0/001>P؛ 0/57=Eta؛ 43/55=F) و تکانشگری (0/001>P؛ 0/46=Eta؛ 28/71=F) دانش‌آموزان طلاق با گرایش به رفتارهای پرخطر تأثیر معنادار دارد. براساس یافته‌های پژوهش می‌توان نتیجه گرفت آموزش خودمتمایزسازی با بهره‌گیری از فنونی مانند متمایزساختن باورهای منطقی و غیرمنطقی، مجهزساختن اعضا به مهارت‌های خاص ارتباطی و پذیرفتن مسئولیت می‌تواند به‌عنوان روشی کارآمد برای کاهش هیجان‌خواهی و تکانشگری دانش‌آموزان طلاق با گرایش به رفتارهای پرخطر مورد استفاده قرار گیرد.