شناسایی مؤلفه‌هایمولفه‌های پیچیدگی و سوگیری‌های شناختی مرتبط با تصمیمات مالی کارآفرینان دانشگاهی با رویکرد پژوهش کیفی نظریۀه داده‌بنیاد

نویسندگان

1 دکتری اقتصاد و مدیریت مالی آموزش عالی، گروه مدیریت و برنامه‌ریزی آموزشی، دانشکدۀ روان‌شناسی و علوم تربیتی، دانشگاه تهران، تهران، ایران.

2 استادیار، گروه مدیریت و برنامه ریزی آموزشی، دانشکدۀ علوم تربیتی و روان‌شناسی، دانشگاه تهران، تهران، ایران.

3 دانشیار، گروه مدیریت، دانشکدۀ مدیریت، دانشگاه علوم و فنون هوایی شهید ستاری، تهران، ایران.

4 ستادیار، گروه مدیریت و برنامه ریزی آموزشی، دانشکدۀ علوم تربیتی و روان‌شناسی، دانشگاه تهران، تهران، ایران.

doi
10.22059/japr.2024.362367.644679
چکیده

هدف پژوهش حاضر، شناسایی مؤلفه‌های پیچیدگی و سوگیری‌های شناختی مرتبط با تصمیمات مالی کارآفرینان دانشگاهی بود. روش پژوهش کیفی بود و با استفاده از روش نظریۀ برخاسته از داده‌ها به بررسی مهم‌ترین مؤلفه‌های پیچیدگی و سوگیری در میان تصمیمات مالی کارآفرینان دانشگاهی در دانشگاه تهران پرداخت. جامعۀ آماری پژوهش کلیۀ کارآفرینان دانشگاهی دانشگاه تهران در سال 1402 بودند. از بین آن‌ها 16 نفر به شیوۀ گلوله‌برفی به‌عنوان نمونه انتخاب شدند. براساس اصل اشباع، مصاحبه‌های عمیق انجام گرفت و 132 کد از طریق نرم‌افزار کیفی مکس‌کیودا با ورژن 18 شناسایی شدند. یافته‌ها نشان داد «تمایز»، « ادغام»، «پیچیدگی شرایط و فرایند تصمیم مالی»، «اعتمادبه‌نفس بیش‌ازحد و خوش‌بینی»، «دردسترس‌بودن»، « اثر نمایندگی»، «لنگرانداختن»، «تعدیل»، «خطای برنامه‌ریزی»، «توهم و تمرکز کنترل مسائل مالی» به‌عنوان زیرمؤلفه‌ها شناسایی شدند. همچنین از ترکیب و مقوله‌بندی زیرمؤلفه‌های مزبور، مؤلفه‌های اصلی «پیچیدگی شناختی مالی»، «سوگیری فکری و مغزی» حاصل و ارائه شده است. براساس یافته‌ها می‌توان نتیجه گرفت این پیچیدگی‌ها (تمایز و ادغام) و سوگیری‌ها (اعتمادبه‌نفس بیش‌ازحد و خوش‌بینی، دردسترس‌بودن، اثر نمایندگی، لنگرانداختن، تعدیل، خطای برنامه‌ریزی و توهم و کنترل مسائل مالی) به تصمیم‌گیری مالی توسط کارآفرینان دانشگاهی درنتیجه موفقیت یا شکست آن‌ها منجر می‌شود.