زمان پایان حضانت(مطالعه ی تطبیقی در فقه اسلامی، حقوق ایران و برخی کشورهای اسلامی)

نویسندگان

1 استادیار گروه حقوق، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه بوعلی سینا، همدان، ایران.

2 کارشناس ارشد، حقوق خصوصی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه بوعلی سینا، همدان، ایران.

doi
10.22080/lps.2024.27106.1629
چکیده

زمان پایان حضانت فرزندان، مسئلة مهمی است که از حیث روان‌شناسی، جامعه‌شناسی و حقوقی تأثیرات بسزایی بر کودکان و والدین آنها می‌گذارد؛ اما در مورد این زمان، قانون مدنی ایران، حکم صریحی نداشته و نظر واحدی میان فقها و حقوق‌دانان نیز، وجود ندارد. بنابراین ضرورت دارد که پایان سن حضانت به صورت مقرره ای شفاف قانون گذاری شود تا از اختلاف نظر ها جلوگیری شود و آسیب های اعمال سلیقه ها و تصمیم های نادرست متوجه والدین و فرزندان نشود، در این پژوهش، به مطالعه و بررسی قوانین و مقررات پیرامون این موضوع در حقوق ایران و تعدادی از کشورهای اسلامی پرداخته شد و از رهاورد این بررسی، مشخص شد؛ همان طور که در حقوق ایران، عده‌ای معتقدند، حضانت با رسیدن به سن بلوغ پایان می‌یابد و عده‌ای دیگر، پایان حضانت را، هم‌زمان با رسیدن به سن بلوغ و رشد می‌دانند، اختلاف نظر هایی در حقوق کشورهای مذکور نیز وجود دارد، با این تفاوت که اغلب این کشورها بر خلاف ایران دارای نص قانونی در این باره هستند که بر این اختلاف ها حاکم می شود. همچنین در حقوق اغلب کشورهای عربی-اسلامی سن حضانت با رسیدن به سن رشد و یا ازدواج پایان می یابد. در این مقاله، با مطالعه ی سن پایان حضانت در کشورهای فوق، به عنوان کشورهایی که همچون ایران، قوانین و مقرراتشان برگرفته از فقه اسلامی بوده و فرهنگ اسلامی در آن ها حاکم است و بررسی تحولات قانونی، آرای فقهی، آیات قرآنی و احادیث، این نتیجه حاصل شد که رسیدن به سن بلوغ و رشد، موجب خاتمة حضانت بوده و پیشنهاد می‌گردد، که سن 18 سالگی برای دختران و پسران، پایان دوران حضانت به شمار آید.