تأملی بر چگونگی احراز مفهوم سرمایهگذاری در دعاوی مالکیت فکری بر مبنای کنوانسیون داوری ایکسید با نگاهی به حقوق ایران
نویسندگان
1 استادیار گروه حقوق، دانشکده حقوق و اقتصاد، واحد خمینی شهر، دانشگاه آزاد اسلامی، خمینی شهر، ایران
2 استادیار گروه حقوق، واحد شیراز، دانشگاه آزاد اسلامی، شیراز، ایران.
doi
10.22080/lps.2025.28825.1726چکیده
هر چند بررسی متون قانونی و مفاد برخی معاهدات دوجانبه سرمایه گذاری در حقوق ایران؛ دلالت بر پذیرش مفهومی وسیع از سرمایه گذاری خارجی دارد؛ با این وجود کنوانسیون ایکسید تعریفی از واژه سرمایهگذاری در ماده 25 خود ارائه نداده که این خلأ سبب تشتت آراء در میان حقوقدانان و محاکم داوری سرمایهگذاری بین المللی در خصوص مفهوم سرمایهگذاری و عناصر تشکیل دهنده آن شده است. یکی از مباحث بحث برانگیز در این خصوص، قابلیت یا عدم قابلیت تلقی موارد مرتبط با حقوق مالکیت فکری، به عنوان یک قرارداد متضمن سرمایهگذاری تحت کنوانسیون ایکسید است. از این جهت در پاسخ به این سوال کلیدی که آیا دعاوی مرتبط با مالکیت فکری و به طور خاص سرمایهگذاریهای انجام شده به واسطه وجود علائم تجاری را میتوان متضمن عناصر یک قرارداد سرمایهگذاری تلقی نمود، نویسندگان با روش کتابخانهایی و با ابزار فیش برداری به تحلیل نگرشهای مرتبط با تفسیر ماده 25 کنوانسیون ایکسید و همچنین رویه داوری سرمایهگذاری بینالمللی در دو پرونده مشهور فیلیپ موریس بر علیه اروگوئه و بریجستون علیه پاناما پرداختهاند. مطالب ارائه شده در این پژوهش که با روش کتابخانهایی و با ابزار فیش برداری انجام شده نشان میدهد در فرض استفاده مثبت از علائم تجاری به سبب درآمد زایی آن برای کشور میزبان سرمایه و با توجه به گستره مفهوم سرمایهگذاری در کنوانسیون ایکسید، میتوانیم قائل به تحقق مفهوم قراردادهای سرمایهگذاری برای موارد مرتبط با حقوق مالکیت فکری شویم.
