فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

این مقاله با هدف بررسی جنگ عادلانه در اندیشه ابونصرفارابی نگاشته شده است. سوال اصلی این است که فارابی با چه استدلایی عادلانه بودن جنگ را توجیه می‏نماید؟ آیا این پذیرش به معنای آن است که جنگ ناعادلانه نیز وجود دارد؟ یافته‏های پژوهش حاکی از این است که جنگ در اسلام یک راه‏حل برای از بین بردن ظلم، فتنه و تجاوزگری است و هرگز برای انتقام‌جویی، جاه‏طلبی، کشورگشایی و یا به دست آوردن غنائم و اشغال سرزمین‌های دیگران نیست. همچنین در نزد فارابی، معیارهای عادلانه‏ بودن یا جائرانه بودن جنگ در مفاهیم کلیدی چون خیر و عدالت، تجسم می‏یابد و جنگی عادلانه می‏باشد که در راستای کسب خیر برای اهالی مدینه و تحقق عدالت همگانی صورت پذیرد. نتیجه پژوهش بر این امر دلالت دارد که نظریه جنگ عادلانه فارابی از جمله نظریاتی است که روایی و ناروایی جنگ‏ها را معطوف‏ به غایت آنها دانسته و ابزار و وسیله فعل را در رتبه‏های بعدی اهمیت قرار می‏دهد. در نتیجه در اندیشه او، جنگ عادلانه در گِروی ترویج، توزیع و تأمین فضیلت و خیرات است و در غیر این صورت تبدیل به جنگی جائرانه می‏شود. این مقاله با بررسی آثار و منابع کتابخانه‏ای و رویکردی هرمونتیک به تفسیر آثار فارابی می‏پردازد و به کمک روش توصیفی-تحلیلی گردآوری شده است.