خرده نظام اقتصادی زمینه ساز توسعه با تاکید بر نظریه AGIL پارسونز: مورد مطالعه شهر تبریز

نویسندگان

1 دانشجوی دکترای جامعه شناسی دانشگاه تبریز

2 عضو هیات علمی گروه علوم اجتماعی

3 استادگروه علوم اجتماعی دانشگاه تبریز

4 دانشیار گروه علوم اجتماعی دانشگاه تبریز

doi
10.22034/jeds.2021.42823.1477
چکیده

هدف پژوهش: دست­یابی به توسعه جزو اهداف تمام کشورها در عصر حاضر است و کشور ایران نیز از این امر مستثنی نمی­باشد، ولی دست یابی به­ آن وابسته به عوامل متعدد اجتماعی، اقتصادی، فرهنگی و سیاسی می­باشد. با توجه به نقش و تاثیر غیرقابل­انکار مفاهیم اقتصادی و اهمیت آن در زندگی افراد، هدف پژوهش حاضر شناسایی مفاهیم اقتصادی تاثیرگذار بر توسعه شهر تبریز می­باشد. روش پژوهش: برای شناسایی مفاهیم اقتصادی موثر توسعه روش کیفی انتخاب شد و با استفاده از تکنیک مصاحبه نیمه­ساختار­یافته داده­­ها جمع­آوری گشت. نمونه پژوهش شامل 45 نفر از متخصصین توسعه و مسئولین شهری دارای سمت اجرایی (مدیران عالی­رتبه شهرداری؛ استانداری و فرمانداری، اعضای شورای شهر، اساتید دانشگاه، موسسان و فعالان سازمان­های مردم­نهاد (سمن­ها) و مسئولین ذیربط) بود. روش­ نمونه­گیری پژوهش هدف­مند بود. یافته‌ها: یافته­ های پژوهش نشان داد که متخصصین عقیده دارند شهر تبریز به توسعه قابل­قبول دست نیافته است. مصاحبه­شوندگان 4 مفهوم را در توسعه شهر تبریز دخیل می­دانند که عبارتند از؛ «عدم رضایت از رفاه مادی»، «احساس محرومیت نسبی در ارتباط با صنعت»، «کم­توجهی به صنایع بومی » و « عملکرد نامطلوب اقتصادی دولتمردان ». همچنین «احساس تبعیض اقتصادی بین مرکز و پیرامون» و «کم توجهی به زیر ساخت های حمل و نقلی» از مفاهیم اقتصادی مداخله­گر در توسعه شهر تبریز می­باشند. نتیجه‌گیری: مضمون اصلی این پژوهش «ضعف حکمرانی اقتصادی (اختلال در کارکرد خرده­نظام اقتصادی)» می­باشد. این یافته­ها همسو با نظریات پارسونز، لوئیس، والرشتاین و پژوهش­های تجربی می­باشد