مقایسه اثربخشی گروه درمانی های مبتنی بر پذیرش و تعهد و طرحواره بر سبک مقابلهای اجتناب و شاخص توده بدنی در افراد چاق مبتلا به خوردن هیجانی
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری روانشناسی سلامت، گروه روانشناسی سلامت، داتشکده علوم پزشکی ، واحد کرج، دانشگاه آزاد اسلامی، کرج، ایران
2 استادیار، گروه روانشناسی، دانشکده روانشناسی، واحد کرج، دانشگاه آزاد اسلامی، کرج، ایران.
3 استادیار، گروه روانشناسی دانشکده روانشناسی ، واحد کرج، دانشگاه آزاد اسلامی، کرج، ایران.
4 استادیار، مرکز تحقیقات مراقبتهای بالینی و ارتقاء سلامت، واحد کرج، دانشگاه آزاد اسلامی، کرج، ایران
5 استاد، پژوهشکده علوم غدد درون ریز و متابولیسم، مرکز تحقیقات پیشگیری و درمان چاقی، دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی، تهران، ایران
doi
10.22059/japr.2023.323269.643831چکیده
پژوهش حاضر با هدف مقایسۀ اثربخشی گروهدرمانیهای مبتنی بر پذیرش و تعهد و طرحواره بر سبک مقابلهای اجتناب در افراد چاق و دارای اضافهوزن مبتلا به خوردن هیجانی انجام گرفت. پژوهش حاضر از نوع پژوهشهای نیمهآزمایشی بود که در آن از طرح پیشآزمون پسآزمون با گروه کنترل استفاده شد. جامعۀ پژوهش شامل همۀ مردان و زنان 21 تا 50 سالۀ مراجعهکننده به کلینیکهای تغذیه و چاقی شهر تهران در تابستان و پاییز 1399 بود. براساس ملاکهای ورود و خروج، نمونهای به حجم 60 نفر از افراد، به روش در دسترس انتخاب و به روش انتساب تصادفی به سه گروه 20 نفری (درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد، طرحوارهدرمانی و گواه) تخصیص یافتند. ابزار پژوهش مشتمل بر پرسشنامۀ رفتار خوردن داچ (DEBQ) و پرسشنامۀ اجتناب خاص و عام (GASQ) بود که آزمودنیها در دو مرحلۀ پیشآزمون و پسآزمون به آنها پاسخ دادند. دادهها با استفاده از آزمون تحلیل کوواریانس و آزمون تعقیبی بنفرونی به کمک نرمافزار SPSS نسخۀ 24 تجزیه و تحلیل شدند. نتایج نشان داد درمانهای گروهی مبتنی بر پذیرش و تعهد و طرحوارهدرمانی بر سبک مقابلهای اجتناب در افراد چاق و دارای اضافهوزن مبتلا به پرخوری هیجانی مؤثر بوده و موجب کاهش اجتناب گروههای آزمایش در مقایسه با گروه کنترل شده است. مبتنی بر یافتهها میتوان اینگونه استنباط کرد که گروهدرمانیهای مبتنی بر پذیرش و تعهد و طرحوارهدرمانی میتواند استفاده از سبک مقابلهای اجتناب را در افراد چاق و دارای اضافهوزن مبتلا به خوردن هیجانی کاهش دهد.
