سرمایه‌های اجتماعی و فرهنگی و اقتصادی با گرایش به دروغ‌گویی در میان دانشجویان

نویسندگان

1 دانشیار گروه علوم اجتماعی دانشگاه آزاد اسلامی واحد تبریز

2 استاد گروه علوم اجتماعی، دانشکده حقوق و علوم اجتماعی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران

3 دانشجوی دکتری جامعه‌شناسی، گروه علوم اجتماعی، واحد تبریز، دانشگاه آزاد اسلامی، تبریز، ایران

4 استاد گروه علوم اجتماعی، دانشکده حقوق و علوم اجتماعی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران

doi
10.22034/jeds.2021.43098.1483
چکیده

هدف پژوهش: دروغ‌گویی امری اجتماعی محسوب می‌شود چرا که در روابط انسانی و اجتماعی تحقق می‌یابد. ما همیشه با تصور حضور و وجود دیگری دروغ می‌گوییم. دروغ‌گویی یک پدیده فرهنگی و منفی اجتماعی و از صفات ناپسند اخلاقی است که متاسفانه امروزه در بین افراد جامعه به طور شایع مشاهده می‌شود. هدف این پژوهش بررسی رابطه بین سرمایه‌های اجتماعی، فرهنگی، اقتصادی با گرایش به دروغ‌گویی می‌باشد.روش پژوهش: روش پژوهش، توصیفی همبستگی بوده و جامعه آماری آن شامل دانشجویان دانشگاه آزاد اسلامی‌ واحد تبریز با حجم نمونه 375 نفر می‌باشد که به روش تصادفی طبقه‌ای انتخاب گردیدند. گردآوری داده‌ها با استفاده از پرسشنامه‌ای که اعتبار آن به روش محتوایی و صوری و پایایی آن با آلفای کرونباخ محاسبه گردید، انجام شده است. در چارچوب نظری پژوهش از نظریه‌های بوردیو، هیرشی، برساختگرایی، پاتنام و دیگران بهره گرفته شده است. برای تحلیل داده‌ها از نرم‌افزار SPSS وAmos استفاده شده است.یافته‌ها: نتایج ضریب همبستگی پیرسون نشان داد بین سرمایه اجتماعی و ابعاد سه‌گانه آن، سرمایه فرهنگی و بعد تجسم‌یافته آن و سرمایه اقتصادی با گرایش به دروغ‌گویی رابطه معکوس و معنی‌دار وجود دارد(01/0P<). همچنین، نتایج تحلیل رگرسیون چندگانه بیانگر آن بود که متغیرهای تحقیق، 19درصد از گرایش به دروغ‌گویی را تبیین می‌کنند و 81درصد تغییرات واریانس توسط متغیرهایی خارج از موضوع این پژوهش قابل تبیین می‌باشد. ولی بین متغیرهای زمینه‌ای (جنس، سن، وضعیت تاهل و سطح تحصیلات) پاسخگویان و گرایش به دروغ‌گویی رابطه معنی‌داری وجود نداشت(05/0P>).نتیجه‌گیری: دروغ در جامعه حالت سیستماتیک دارد و در ابعاد و زمینه‌های مختلفی خود را نشان می‌دهد. نوسانات شدید اقتصادی و بی‌هنجاری اقتصادی، شکاف طبقاتی را افزایش داده و در این حالت اکثریت افراد جامعه قادر به تأمین نیازمندی‌های خود نمی‌شوند در نتیجه انواع انحرافات اجتماعی از جمله دروغ شکل می‌گیرد.