شاخص های اسلامیت و جمهوریت در تعیین آیتالله خامنهای به عنوان رهبر جمهوری اسلامی
نویسندگان
1 استادیار مطالعات تمدنی، پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی، تهران، ایران
doi
10.30465/cps.2024.50264.3459چکیده
مجلس خبرگان رهبری در تاریخ 14 خرداد 1368، آیتالله سید علی خامنهای را به عنوان ولی فقیه و رهبر انقلاب اسلامی انتخاب کرد. باتوجه به اینکه نظام مردمسالاری دینی یک الگوی منحصربهفرد و بیسابقه حکومت است و یکی از علتهای این تمایز، وجود جایگاه رهبری است، ضرورت دارد این مسئله بررسی شود که آیا عملکرد نظام در تعیین رهبر، منطبق بر شاخصهای مردمسالاری دینی (اسلامیت و جمهوریت) بوده است یا خیر. مشخصا پژوهش حاضر در پی پاسخ به این پرسش است که آیا شاخصهای مرتبط با مردم سالاری دینی که در قانون اساسی پیشبینی شده است، در فرآیند تعیین آیتالله خامنهای به عنوان رهبر جمهوری اسلامی ایران رعایت شدهاند؟ باتوجهبه موضوع و سؤال پژوهش، به نظر میرسد روش کیفی با رویکرد تحلیلی-توصیفی، روش مناسبی برای رسیدن به نتایج تحقیق باشد. علت انتخاب این روش این است که طی آن میتوان ضمن توصیف رویدادهای مرتبط با تعیین رهبر، به بررسی انطباق «فرآیند تعیین رهبر» و نیز «ویژگیهای فرد منتخب» بر شاخصهای مرتبط با فرآیندهای جمهوریت و عناصر اسلامیت در اندیشه مردمسالاری دینی پرداخت. نتیجه نشان خواهد داد که شاخصههای خاص مردمسالاری دینی (جمهوریت و اسلامیت) مبنیبر مشروعیت در اندیشه سیاسی شیعه، نظام امامت و حضور و مقبولیت مردمی که در قانون اساسی منعکس شده، بر فرآیند تعیین آیتالله خامنهای به رهبری حاکم بوده است.