واکاوی فرایند فقر در مناطق شهری استان خوزستان (مورد: شهر اهواز و آبادان)
نویسندگان
1 دانشیار جامعه شناسی دانشگاه شهید چمران اهواز، اهواز، ایران
2 استادیار جامعه شناسی دانشگاه شهید چمران اهواز، اهواز، ایران
3 استادیار جامعه شناسی دانشگاه شهید چمران اهواز، اهواز، ایران
4 استادیار جامعهشناسی دانشگاه شهید چمران اهواز، اهواز، ایران
doi
10.22034/jeds.2023.50942.1632چکیده
در عصر حاضر فقر یکی از مهمترین مسائل جوامع بشری است. شیوع فقر در جامعه، فرایند توسعه را در ابعاد اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی با چالش مواجه میسازد. فقر در مناطق شهری مثل سایر پدیدهها متأثر از عوامل مختلفی است که در این پژوهش با استفاده از روش کیفی و استراتژی تئوری داده بنیاد، فرایند فقر در مناطق شهری استان خوزستان (اهواز و آبادان) بررسی شده است. مشارکتکنندگان پژوهش حاضر 46 نفر از مطلعین کلیدی اعم از خبرگان دانشگاهی، کارشناسان ارشد دستگاههای اجرایی (کارشناسان استانداری، کارشناسان دفتر تسهیل گری اهواز، کارشناسان اجتماعی فرمانداری اهواز و آبادان)، افراد و خانوادههای ساکن در مناطق شهری اهواز و آبادان بوده است. در تحقیق حاضر برای گردآوری دادهها از تکنیک مصاحبه و برای انتخاب موردها از روش نمونهگیری هدفمند استفاده شده است. مصاحبه با رسیدن به مرحله اشباع نظری ادامه یافته است. یافتههای تحقیق نشان داد که مقولاتی چون فرهنگ ضعیف کار و روالمند شدن فقر، بیکاری و رکود اقتصادی، حمایت و پشتیبانی ضعیف از حاشیه نشینان، سرمایهی روانشناختی ضعیف، عدم توانمندسازی حاشیهنشینان، عدم شایستهسالاری، توزیع نامتقارن منابع و احساس تبعیض و نابرابری، ناکارآمدی در مدیریت شهری، فساد اقتصادی و اداری، فرهنگ مطالبهگری ضعیف مردم و ضعف اتخاذ مشی علمی در سیاستگذاریها از شرایط علی تأثیرگذار بر فقر بوده است. طبق نتایج پژوهش، فوران احساس محرومیت از قابلیتها به عنوان مقوله محوری از متن مصاحبهها مکشوف گردید. بر اساس یافته های تحقیق می توان گفت که توجه به استراتژی هایی چون 1. تروج فرهنگ کار در جامعه، 2. سرمایه گذاری در مناطق حاد و حمایت از سرمایه گذار 3. توجه به آموزش های مهارت زا در مناطق فقرنشین و... می تواند نقش مهمی در مقابله با فقر داشته باشد.