بازتاب مؤلفه های رئالیسم در آثار سیمین دانشور

نویسندگان

1 زبان و ادبیات فارسی، دانشگاه علوم پزشکی بابل، بابل، ایران

2 گروه زبان و ادبیات فارسی آکادمی علوم تاجیکستان

doi
10.22080/rjls.2022.23634.1312
چکیده

رئالیسم هـم بر جریان ادبی خاص قرن نوزدهم دلالت دارد و هم به مثابه سـبکی از داسـتان نویسـی بـه کـار می رود که زندگی را تا حد ممکن، به همان صورت که در جهـان اجتماعی می گذرد بازتاب می دهد. رئالیسم ادبی به جای دراماتیزه کردن یا عاشقانه تر کردن داستان، تلاش می کند تا آنجا که ممکن است به واقعیت های زندگی و شخصیت های عادی زندگی روزمره بطور حقیقی بپردازد. در آثار اولین نسل از داستان نویسان ایرانی از جمله سیمین دانشور نیز بسیاری از ویژگی های مکتب رئالسیم جلوه‌گر است. دانشور به عنوان نخستین بانوی داستان نویس ایران، سه رمان با نام های «سووشون»، «جزیره ی سرگردانی» و «ساربان سرگردان» نوشته است. روش این پژوهش، تطبیق دادن جزئیات و عناصر موجود در رمان و استنباط جنبه های دقیق برای کشف مولفه های رئالیستی(شخصیت پردازی، توصیف ، زبان ، درون مایه، نمود شخصیت نویسنده و بازتاب زندگانی شخصیت های حقیقی) و چگونگی تطابق آن با وا قعیت های اجتماعی است. در این مقاله بازتاب مولفه‌های رئالیسم در آثار داستانی سیمین دانشور، در دو بخش مسائل سیاسی ـ اجتماعی، اقتصادی و فرهنگی ایران و زندگی شخصی نویسنده و دربخش فرم داستان ها، ویژگی هایی مانند کاربرد زبان عامیانه و متناسب با طبقه ی اجتماعی، صحنه پردازی های دقیق و شخصیت پردازی های واقع گرا مورد بررسی قرار گیرد. دانشور توانست در آثارش، تجربه-زیسته فردی و اجتماعی وآلام وآمال شخصیت‌های طبقات مختلف اجتماع در دهه هایی از تاریخ ایران را همان‌گونه که هست بازتاب داده است.