اثربخشی درمان شناختی مبتنی بر ذهن‌آگاهی بر اعتمادبه‌نفس و تاب‌آوری مادران دارای دانش‌آموز آهسته‌گام

نویسندگان

1 کارشناس ارشد مشاورۀ خانواده، دانشکدۀ علوم انسانی و اجتماعی، دانشگاه اردکان، اردکان، ایران.

2 دانشیار، گروه روان‌شناسی، دانشکدۀ علوم انسانی و اجتماعی، دانشگاه اردکان، اردکان، ایران.

3 دانشجوی دکتری، گروه روان‌شناسی و آموزش کودکان استثنایی، دانشکدۀ روان‌شناسی و علوم تربیتی، دانشگاه تهران، تهران، ایران.

doi
10.22059/japr.2023.330494.644031
چکیده

هدف پژوهش حاضر، تعیین اثربخشی درمان شناختی مبتنی بر ذهن‌آگاهی بر اعتمادبه‌نفس و تاب‌آوری مادران دارای دانش‌آموز آهسته‌گام بود. پژوهش از نوع نیمه‌آزمایشی با طرح پیش‌آزمون-پس‌آزمون به‌همراه گروه کنترل بود. جامعه پژوهش متشکل از 99 مادر دارای دانش‌آموز پسر آهسته گام بود که فرزندان آن‌ها در سال تحصیلی 1400- 1399 در مدرسه کودکان استثنایی گلشن در شهر شیراز مشغول به تحصیل بودند. حجم نمونه شامل 16 مادر بود که به روش نمونه‌گیری دردسترس انتخاب شدند و به‌طور تصادفی در دو گروه آزمایش و کنترل قرار گرفتند. درمان‌جویان در گروه آزمایش، درمان را در 8 جلسه دریافت کردند. داده‌ها به‌وسیلۀ پرسشنامۀ عزت‌نفس روزنبرگ (SES) و پرسشنامۀ تاب‌آوری کانر و دیویدسون (CD-RIS) جمع‌آوری شدند. تجزیه‌وتحلیل داده‌ها با استفاده از تحلیل کوواریانس در نرم‌افزار SPSS نسخۀ 22 انجام شد. یافته‌ها نشان داد که بین میانگین نمرات اعتمادبه‌نفس و تاب‌آوری در دو گروه تفاوت معناداری وجود داشت (P≤0.05)، اعتمادبه‌نفس و تاب‌آوری افزایش یافتند و مداخله آن‌ها را با میزان تأثیر 5/87 و 3/89 درصد بهبود بخشید. بر این اساس، شناخت‌درمانی مبتنی بر ذهن‌آگاهی موجب افزایش اعتمادبه‌نفس و تاب‌آوری در مادران دارای دانش‌آموز آهسته‌گام می‌شود. از این‌رو می‌تواند به‌عنوان درمان کاربردی در کلینیک‌ها و مراکز درمانی استفاده شود.