اثربخشی درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد بر استرس ادراک‌شده و حس انسجام بیماران مبتلا به کولیت اولسراتیو

نویسندگان

1 دانشجوی دکترای تخصصی روانشناسی عمومی، گروه روان‌شناسی، واحد نجف‌آباد، دانشگاه آزاد اسلامی، نجف‌آباد، ایران.

2 استادیار، گروه روان‌شناسی، دانشکده علوم انسانی، واحد نجف‌آباد، دانشگاه آزاد اسلامی، نجف‌آباد، ایران.

3 استاد، گروه روان‌پزشکی، دانشکدۀ پزشکی و مرکز تحقیقات روان‌تنی، مرکز آموزشی درمانی خورشید، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران

4 استاد، گروه داخلی، مرکز تحقیقات گوارش و کبد اصفهان، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران.

doi
10.22059/japr.2023.333500.644070
چکیده

پژوهش حاضر با هدف بررسی اثربخشی درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد بر استرس ادراک‌شده و حس انسجام بیماران مبتلا به کولیت اولسراتیو انجام گرفت. روش پژوهش حاضر نیمه‌آزمایشی با طرح پیش‌آزمون-پس‌آزمون با گروه گواه و دورۀ پیگیری دوماهه بود. جامعۀ آماری شامل بیماران کولیت اولسراتیو مراجعه‌کننده به مرکز تحقیقات گوارش و کبد اصفهان (وابسته به بیمارستان الزهرا) در شش‌ماهۀ دوم سال 1398 بود. تعداد 25 بیمار کولیت اولسراتیو به روش نمونه‌گیری هدفمند انتخاب و با گمارش تصادفی در گروه‌های آزمایش و گواه جای‌دهی شدند. گروه آزمایش درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد را طی دو ماه در ده جلسۀ 75 دقیقه‌ای دریافت کردند. پرسشنامه‌های مورد استفاده شامل مقیاس استرس ادراک‌شده (PSS) و پرسشنامۀ حس انسجام (SCQ) بود. داده‌ها به شیوۀ تحلیل واریانس آمیخته با استفاده از نرم‌افزار آماری SPSS-23 تجزیه و تحلیل شدند. نتایج نشان داد درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد بر استرس ادراک‌شده و حس انسجام بیماران مبتلا به کولیت اولسراتیو تأثیر معنادار دارد (001/0p<). براساس یافته‌های پژوهش می‌توان نتیجه گرفت درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد، با بهره‌گیری از شش فرایند اصلی پذیرش، گسلش، خود به‌عنوان زمینه، ارتباط با زمان حال، ارزش‌ها و عمل متعهدانه می‌تواند به‌عنوان مداخله‌ای مؤثر برای کاهش استرس ادراک‌شده و بهبود حس انسجام بیماران مبتلا به کولیت اولسراتیو استفاده شود.