تأثیر فرسایش انرژی روانی بر تصمیم‌گیری تحت شرایط حواس‌پرتی در بازیکنان ماهر زن فوتبال

نویسندگان

1 کارشناس ارشد، گروه علوم رفتاری و شناختی ورزشی، دانشکدۀ علوم ورزشی و تندرستی، دانشگاه تهران، تهران، ایران.

2 دانشیار، گروه علوم رفتاری و شناختی ورزشی، دانشکدۀ علوم ورزشی و تندرستی، دانشگاه تهران، تهران، ایران.

3 دانشیار، گروه رفتار حرکتی و روان شناسی ورزشی، دانشکده تربیت بدنی و علوم ورزشی، دانشگاه تهران، تهران، ایران

doi
10.22059/japr.2023.333527.644072
چکیده

پژوهش حاضر با هدف بررسی فرسایش انرژی روانی، کنترل توجه و تصمیم‌گیری در فوتبالیست‌های ماهر زن انجام شد. روش تحقیق نیمه‌آزمایشی و از نظر هدف کاربردی بود و در چارچوب طرح درون‌گروهی با پیش‌آزمون و پس‌آزمون انجام گرفت. جامعۀ آماری شامل فوتبالیست‌های ماهر زن حاضر در لیگ برتر استان تهران در سال 1396 بود. شرکت‌کننگان 40 بازیکن ماهر زن فوتبال با میانگین سنی 03/2+950/23 سال بودند که سابقۀ شرکت در مسابقات به مدت هشت سال یا بیشتر دارند. نمونه‌ها به‌صورت در دسترس انتخاب و به‌صورت تصادفی به دو گروه فرسایش انرژی روانی و عدم فرسایش انرژی روانی تقسیم شدند. برای گردآوری داده‌ها از پرسشنامۀ اطلاعات فردی، پرسشنامۀ سلامت عمومی، نرم‌افزار استروپ و نرم‌افزار تصمیم‌گیری استفاده شد. گروه فرسایش انرژی روانی که قدرت خودکنترلی آن‌ها با انجام تکلیف قبلی (تکلیف ناهمخوان استروپ[1]) در دو بلوک با 80 کوشش تخلیه شد، تکلیف تصمیم‌گیری مبتنی بر کامپیوتر شامل 180 تصویر مربوط به موقعیت‌های مختلف فوتبال را تحت شرایط حواس‌پرتی انجام دادند. از روش آماری تحلیل مرکب (2×2) با دستور SYNTAX با استفاده از نرم‌افزار SPSS نسخۀ 21 برای تحلیل داده‌ها استفاده شد. یافته‌ها نشان داد فرسایش روانی موجب کاهش معنی‍دار دقت و افزایش سرعت تصمیم‌گیری (001/0>P) می‌شود. با وجود این، گروه عدم فرسایش روانی، افزایش معنی‌داری را در دقت (003/0=P) و کاهش معنی‌داری را در سرعت (001/0>P) تصمیم‌گیری نشان داد. درمجموع می‌توان گفت ایجاد فرسایش روانی از طریق خستگی ذهنی موجب تخلیۀ قدرت خودکنترلی می‌شود و متعاقب آن تصمیم‌گیری بازیکنان تضعیف می‌شود.