طرح و تصویر ( motif )در شعر نیما یوشیج
نویسندگان
1 استادیار زبان و ادبیات فارسی دانشگاه تهران
doi
10.22080/rjls.2022.23782.1321چکیده
موتیف ((motif یا بن مایه، عبارت است از : موضوع، تصویر، طرح یا الگوی اصلی که با ظهور پیدرپی در اثر ادبی، از خود ردپا میگذارد و جاذبهی زیباییشناسی آن را بالا می برد. البته ممکن است به عنوان نشانه، نماد محتوا و یا تجریهی یک اثر ادبی رخ بنماید.موتیف در نقد ادبی جدید شاخص خوبی برای ارزیابی ذهنی شاعران و نویسندگان است. موتیف ها را می توان در متن اثر ادبی یا هنری به صورت مضمونی پرورش یافته و خوش پرداخت جست و جو کرد.زبان و ادبیات فارسی از مهمترین زیرساختهای فرهنگی جهان است و چهرهی معاصراش در تراز جهانی، معیار خوبی برای ارزیابی کیفیت ممتاز آن و بستر آراسته و مناسبی برای گسترش و جهانیسازی آن است.از ویژگی های آشکار شعر فارسی معاصر، نقش تأثیرگذار آن در رخدادهای اجتماعی در دو سده ی گذشته ی ایران است و نیما یوشیج از بزرگان شعر معاصر فارسی و معمار سبک و مکتب نو آن، بهترین نمونهی ایفاگر مسؤولیت اجتماعی خود است. این مقاله، به بررسی موتیف های طبیعت، جامعه، درنگ و دریغ بر گذشته و آزادی در برخی قطعات شاخص، به تحلیل محتوای شعر نیما یوشیج می پردازد. واژگان کلیدی : موتیف، بن مایه، تصویر، نیما، شعر نو آزادی، درنگ و دریغ بر گذشته، جامعه، طبیعت