نقش سازوکار مالیات در رابطه بین حکمرانی خوب و نابرابری اجتماعی
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری جامعه شناسی، گروه علوم اجتماعی، دانشگاه اصفهان
2 استاد جامعه شناسی دانشگاه اصفهان ایران
3 استادیار جامعه شناسی، گروه علوم اجتماعی دانشگاه اصفهان
doi
10.22034/jeds.2022.48115.1572چکیده
یکی از مهمترین وظایف و ویژگیهای حکمران خوب، اجرای عدالت و کاهش نابرابری اجتماعی است و مالیات از جمله سازوکارهایی است که از آن برای همین منظور استفاده میشود. سازوکار مالیات اینگونه است که هرچه درآمد مردم بیشتر باشد میبایست مالیات بیشتری بپردازند و این بدانمعناست که از انباشت سرمایه نزد قشر خاصی از جامعه جلوگیری شده، شکاف طبقاتی کاهش یافته و نابرابری اجتماعی نیز به حداقل میرسد. هدف از این پژوهش پاسخ به این سوال است که آیا سازوکار مالیات نقش میانجی در رابطه حکمرانی و نابرابری اجتماعی بازی میکند؟ بدینترتیب تعداد 103 کشور که دادههای مورد نیاز برای تحقیق را دارا بودند با استفاده از روش تطبیقی کمی مبتنی بر مدلسازی معادله ساختاری ارزیابی شدند و نقش میانجی مالیات در مدل رابطه حکمرانی و نابرابری اجتماعی بررسی شد. نتایج تحقیق نشان دادند که اثر نرخ مالیات بر نابرابری اجتماعی در حضور حکمرانی خوب برابر با 0.26 است. اثر حکمرانی خوب بر متغیر نرخ مالیات نیز برابر با 0.50بهدست آمده است. بررسی خروجیهای مدلها حاکی از معنادار بودن این اثرها است(P-Value= 0.001). بدینسان میتوان ادعا کرد که نرخ مالیات در آنها اثر میانجی دارد. متغیر نرخ مالیات در رابطه حکمرانی خوب و نابرابری اجتماعی نقش میانجی بازی میکند؛ بهگونهای که حکمرانی خوب با حضور سازوکار مالیات منجر به کاهش نابرابری اجتماعی میشود. این نتایج نشان میدهند که مالیات میتواند یکی از سازوکارهای مهم برای حکمرانی بهتر و کاهش نابرابری اجتماعی باشد. سازوکارهای اخذ مالیات می توانند شکاف طبقاتی را کاهش دهند و بسترهای نابرابری اجتماعی را اصلاح کنند. مالیات گیری درست و هدفمند میتواند نقشی اساسی، هم در بهبود وضعیت حکمرانی و هم در کاهش نابرابری اجتماعی داشته باشد.