شکاف‌های اجتماعی درون قومی و پیامدهای سیاسی آن در ایران: مطالعه موردی بلوچ

نویسندگان

1 دانشیار دانشکده حقوق وعلوم سیاسی دانشگاه علامه طباطبائی(ره)

2 دانشگاه علامه طباطبایی. دانشکده حقوق و علوم سیاسی، گروه علوم سیاسی

3 دانشجو

4 استادی علوم سیاسی/ دانشکده حقوق و علوم سیاسی دانشکاه تهران

doi
10.30465/cps.2023.45264.3193
چکیده

در فرایند سیاسی شدن اقوام در ایران، بلوچ‌ها یکی از سیاسی‌ترین اقوام ایرانی است. بلوچ‌ها مانند هر جامعه‌ای دیگری دارای برخی فاصله‌های درون قومی است که بر رفتار سیاسی این قوم تأثیرگذار است. شناخت این تمایزات و پیامدهای سیاسی آن هدف این نوشتار است. این پژوهش با رهیافت جامعه‌شناسی سیاسی و روش تحلیل تماتیک در کنار بهره‌گیری از مطالعات کتابخانه‌ای و تکنیک مصاحبه با پژوهشگران قومی انجام شده است. نتایج این پژوهش نشان می‌دهد که در میان بلوچ‌ها در دوران پیشامدرن، شکاف-های مرتبط با ساخت سنتی مانند"منازعات طایفه‌ای"، "تفاوت‌های ناحیه‌ای" و در دوران پهلوی شکاف‌های سیاسی ناشی از دوران گذر از قبیل " تنازع نخبگی"، "کشمکش‌های ایدئولوژیک و سازمانی" و در بعد از انقلاب شکاف‌های نوپدیدی مانند "شکاف جنسیتی" و "شکاف نسلی" در کنار سایر عوامل بر رفتار سیاسی بلوچ‌ها تاثیرگذار بوده-اند. فراهم شدن زمینه برای دخالت‌های خارجی و دولت مرکزی، ایجاد مانع برای پیگیری مطالبات قومی، جلوگیری از افراطی شدن هویت قومی و هویت سیاسی سیال و متکثر از پیامدهای سیاسی شکاف‌های اجتماعی در میان بلوچ‌ها می‌باشد.

کلیدواژه‌ها