مدلسازی آزمایشگاهی فلوم متخلخل با گلوگاه ذوزنقهای و مثلثی در شرایط جریان مستغرق
نویسندگان
1 گروه مهندسی آب، پردیس کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه رازی، کرمانشاه، ایران
2 پژوهشگر پسا دکتری، دانشکده عمران و محیط زیست دانشگاه پلی تکنیک هنگ کنگ، هنگ کنگ.
3 گروه مهندسی آب، پردیس کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه رازی، کرمانشاه، ایران
doi
10.30482/jhyd.2025.540357.1746چکیده
فلومهای بدون گلو به دلیل ساختار ساده و اجرای راحت، در کنار دقت بالایی که دارند، ابزاری کارآمد جهت اندازهگیری دبی در کانالهای روباز محسوب میشوند. از طرفی سازههای گابیونی به دلیل سازگاری با محیط زیست و کارایی بهتر آنها نسبت به سازههای صلب مورد توجه محققین مختلف قرار گرفته است. در این پژوهش به مدلسازی آزمایشگاهی فلوم متخلخل با گلوگاه ذوزنقهای و مثلثی در شرایط جریان آستانه استغراق و مستغرق، پرداخته شده است. بدین منظور 36 فلوم ساخته شد که دارای ارتفاع، بازشدگی گلوگاه و درصد تخلخل متفاوتی بودند. در مجموع 330 آزمایش در شرایط جریان آستانه استغراق و 880 آزمایش در شرایط جریان مستغرق بر روی این فلومها انجام گرفت. نتایج حاکی از آن است که برای یک دبی ثابت در صورتی که بازشدگی و تخلخل مصالح ثابت باشد، با افزایش ارتفاع فلوم، عمق آستانه استغراق به میزان 5 تا 28 درصد افزایش پیدا میکند که موجب مقاومت فلوم در برابر استغراق میشود. همچنین، فلوم متخلخل با ارتفاع 20 سانتیمتر که گلوگاه مثلثی دارد و مصالحی با درصد تخلخل 37 درصد پر شده است، مقاومترین فلوم در برابر استغراق است. در انتها، با استفاده از رگرسیون چند متغیره غیرخطی به عنوان یک مدل جعبه سفید و نیز مدل GEP به عنوان یک مدل جعبه خاکستری روابطی تجربی بر اساس تحلیل ابعادی انجام شده، استخراج شد و با استفاده از معیارهای آماری مورد ارزیابی قرار گرفت.