ارائۀ مدل وابستگی عامل-شریک در بررسی نقش خودشفقت‌ورزی بر سبک‌های حل تعارض متقابل زوجین

نویسندگان

1 استادیار گروه روان‌شناسی، دانشکدۀ روان‌شناسی و علوم تربیتی، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران.

2 دانشجوی کارشناسی ارشد خانواده‌درمانی، گروه روان‌شناسی، دانشکدۀ روان‌شناسی و علوم تربیتی. دانشگاه شهید بهشتی. تهران، ایران.

3 دانشجوی دکتری روان‌شناسی بالینی، گروه روان‌شناسی، دانشکدۀ روان‌شناسی و علوم تربیتی، دانشگاه شاهد، تهران. ایران.

4 دانشیار، گروه روان‌شناسی، دانشکدۀ روان‌شناسی و علوم تربیتی، دانشگاه خوارزمی، تهران، ایران.

doi
10.22059/japr.2023.333120.644061
چکیده

هدف این پژوهش، بررسی نقش خودشفقت‌ورزی بر سبک‌های حل تعارض متقابل زوجین بود. طرح پژوهش، همبستگی چندمتغیری و از نوع مدلسازی وابستگی متقابل عامل-شریک بود. جامعۀ آماری تحقیق را کلیۀ زوجین ساکن شهر تهران در سال 1399 تشکیل دادند. نمونۀ پژوهش 167 زوج (334 نفر) بودند که به روش نمونه‌گیری در دسترس انتخاب شدند. ابزارهای مورد استفاده، پرسشنامۀ سبک‌های حل تعارض (ROCI-II) و مقیاس خودشفقت‌ورزی (SCS) بود. تحلیل مقدماتی داده‌ها از طریق نرم‌افزار SPSS-23 انجام گرفت. سپس به‌منظور مطالعۀ تأثیرات متقابل ویژگی‌های همسران، از دستورالعمل روش مدلسازی وابستگی متقابل و نرم‌افزار R استفاده شد. اثر عامل در مدل اول نشان داد خودشفقت‌ورزی مردان می‌تواند سبک‌های حل تعارض سازنده را در او به‌صورت مستقیم و معنادار پیش‌بینی کند. اما در زنان، قابلیت این پیش‌بینی را ندارد. همچنین در اثر عامل مدل دوم، خودشفقت‌ورزی قابلیت پیش‌بینی سبک حل تعارض اجتناب همسران را نداشت. اثر عامل در مدل سوم نیز نشان داد خودشفقت‌ورزی می‌تواند سبک حل تعارض سلطۀ همسران را به‌صورت معکوس و معنادار پیش‌بینی کند. این نتایج نویدبخش آن است که با ارتقای مهارت خودشفقت‌ورزی حتی در یکی از همسران، می‌توان انتظار داشت که حل تعارض زوجین سازنده‌تر شود و رابطۀ آنان بهبود یابد.