وضعیت اقتصادی، الگوهای غیرسالم غذایی و چاقی؛ نظریهای زمینهای در شهر یزد
نویسندگان
1 دانشیار گروه جامعه شناسی، دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه یزد، یزد، ایران
2 دانشیار گروه جامعه شناسی، دانشکده علوم اجتماعی،دانشگاه یزد، یزد، ایران
3 دانشجوی دکتری جامعه شناسی اقتصادی و توسعه، گروه جامعه شناسی، دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه یزد، یزد، ایران
doi
10.22034/jeds.2022.48558.1582چکیده
اضافهوزن و چاقی یکی از مشکلات جامعه جهانی میباشد که همه افراد را در هر سنی درگیر خودکرده است؛ که عوامل مهمی باعث بروز این پدیده میگردند اما وضعیت اقتصادی جوامع نیز میتواند الگوهای تغذیهای افراد را تحت تأثیر قرار داده و باعث بروز پدیده چاقی شود. هدف پژوهش حاضر واکاوی وضعیت اقتصادی، الگوهای غیرسالم غذایی و چاقی شهروندان شهر یزد بود. دادهها با 20 نفر از آنان از طریق مصاحبه نیمه ساختاریافته جمعآوری گردید و با روش نظریه زمینهای مورد تحلیل قرار گرفت. نتایج نشان داد که عواملی مانند، ضعف سواد تغذیهای و ظاهر محوری در تغذیه باعث میشود که شهروندان به سمت الگوهای نامناسب تغذیه، غذاهای پرکالری و چاقی کشیده شوند. همچنین مشکلات اقتصادی، فرهنگ غلط غذایی و راحتطلبی بستر و زمینه ورود مردم به سمت انتخاب الگوهای تغذیهای نامناسب را فراهم میکند که متعاقب آن بروز پدیده چاقی میباشد. عواملی مانند گذار اجتماعی-فرهنگی، سوگیری رسانهای و جایگزین سازی تغذیهای نیز بهصورت غیرمستقیم بر چاقی مداخله میکنند. استراتژیهای این افراد نیز برای مقابله با چاقی تقویت آگاهی تغذیهای خویش و مقابله با وضعیت اقتصادی با چندشغله کردن خود میباشد. پیامدهای این شرایط برای آنان ایجاد چاقی مفرط، سوءتغذیه پنهان، بیماریهای جسمانی و مشکلات روحی-روانی است. مقوله نهایی تحت عنوان"اضطراب اقتصادی- اجتماعی" استخراج شد بدین معنی که شرایط اقتصادی علاوه بر ایجاد اضطراب اقتصادی، باعث می شوند که فرد نوعی اضطراب اجتماعی را نیز در زمینه های مختلف تجربه کند. پیشنهاد میشود، رفع مشکلات اقتصادی، گفتمان تندرستی و تغذیه مناسب توسط خانوادهها و نهادهای اجتماعی و فرهنگی جامعه ازجمله آموزشوپرورش و رسانهها و ... در جامعه شکل بگیرد.