مقایسۀ سطح بازداری پاسخ در دانش‌آموزان ابتدایی نارساخوان تحولی ادراکی، زبان‌شناختی و عادی در خواندن

نویسندگان

1 استادیار گروه روان‌شناسی ، دانشکده علوم تربیتی و روان‌شناسی، دانشگاه بیرجند، بیرجند، ایران

2 کارشناسی ارشد، گروه روان‌شناسی، دانشکده علوم تربیتی و روان‌شناسی، دانشگاه بیرجند، بیرجند، ایران

3 استادیار گروه روان‌شناسی، دانشکده علوم تربیتی و روان‌شناسی، دانشگاه بیرجند، بیرجند، ایران

doi
10.22059/japr.2022.321427.643806
چکیده

هدف پژوهش حاضر، مقایسۀ سطح بازداری پاسخ در دانش‌آموزان ابتدایی نارساخوان تحولی ادراکی، زبان‌شناختی و عادی در خواندن بود. پژوهش از نظر هدف بنیادی و از نظر شیوۀ جمع‌آوری داده‌ها توصیفی از نوع علی-مقایسه‌ای بود. این پژوهش شامل سه جامعۀ آماری دانش‌آموزان پسر ابتدایی پایۀ سوم و چهارم نارساخوان ادراکی، نارساخوان زبان‌شناختی و عادی در خواندن در شهر مشهد در سال تحصیلی 1399-1398 بود که از هر جامعه، 15 نفر به‌عنوان نمونه انتخاب شدند. نمونه برای جامعۀ اول و دوم به‌صورت هدفمند و برای جامعۀ سوم به‌صورت تصادفی خوشه‌ای انتخاب شدند. افراد نارساخوان به‌لحاظ هوش بهنجار بودند. ابزارهای پژوهش آزمون‌های ماتریس‌های پیش‌روندۀ ریون (RPM)، ارزیابی توانایی خواندن فارسی (APRA)، رنگ و واژۀ استروپ (SCWT) و برو-نرو (GNG) بودند. داده‌های به‌دست‌آمده با نرم‌افزار SPSS 22 و با آزمون تحلیل واریانس چندمتغیری تحلیل شدند. نتایج نشان داد سطح بازداری پاسخ در سه گروه مورد مطالعه تفاوت معناداری دارد (001/0>P). سطح عملکرد دو گروه نارساخوان، هم در بازداری شناختی و هم در بازداری رفتاری به‌طور معناداری پایین‌تر از گروه عادی بود؛ درحالی‌که بین دو گروه نارساخوان در هیچ‌کدام از متغیرهای پژوهش تفاوتی مشاهده نشد؛ بنابراین براساس یافته‌ها، اگرچه در بازداری شناختی و بازداری رفتاری بین دو گروه نارساخوان تفاوتی وجود ندارد، ولی پایین‌بودن سطح بازداری‌ها در این دو گروه نسبت به کودکان عادی این ضرورت را ایجاب می‌کند که برای طراحی مداخلات توان‌بخشی، بازداری پاسخ ارزیابی شود.