امکانسنجی تسری عناوین فقهی به جرایم علیه اخلاق حسنه
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری گروه فقه و مبانی حقوق اسلامی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، واحد ورامین - پیشوا، دانشگاه آزاد اسلامی، ورامین، ایران.
2 استادیار، گروه فقه و حقوق، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، واحد ورامین، دانشگاه آزاد اسلامی، ورامین، ایران.
3 استادیار، گروه فقه و مبانی حقوق اسلامی، واحد ورامین - پیشوا، دانشگاه آزاد اسلامی، ورامین، ایران. (نویسنده مسؤول)
doi
10.22034/jccj.2025.434081.1459چکیده
در هر نظام حقوقی هنجارهای تنظیمکننده روابط تابعان براساس اصول و قواعد مبنایی طراحی میگردد. مفهوم اخلاق حسنه در هر نظام حقوقی یکی از اصول و قواعد مبنایی است. اخلاق حسنه نیز مانند هر هنجار دیگری از سوی تابعان حقوق، مورد نقض قرار میگیرد. هدف از پژوهش حاضر که با روش توصیفی - تحلیلی و با ابزار کتابخانهای گردآوری شده است، بررسی امکانسنجی تسری عناوین فقهی به جرایم علیه اخلاق حسنه میباشد. یافتهها نشان میدهد که برخی عناوین فقهی این قابلیت را دارند که در قامت جرم علیه اخلاق حسنه جرمانگاری شوند. عنوان اشاعه فحشا را میتوان به ارتکاب جرم علیه امنیت اخلاقی و اخلاق حسنه تسری داد، بسیاری از جرایم که دارای عنوان اعمال منافی عفت و دیگر عناوین مشابه نیز از مصادیق اشاعه فحشا محسوب میشوند و با این عنوان میتوان آنها را جرمانگاری کرد و برای آنها مجازات تعیین نمود. علاوهبر این، میتوان جرایم سازمانیافته علیه اخلاق حسنه را از لحاظ فقهی تحت عنوان اشاعه فحشا جرمانگاری نمود، اما باید عنایت داشت که، با توسل به نتایج و علیرغم احراز ضرورتهای قانونی و منطقی، نمیتوان درجهت تفسیر برای جرمانگاری رفتارهای مزبور حرکت نمود، بلکه میتوان مبنایی برای قانونگذار در نظر گرفت که بتواند به جرمانگاری رفتارهای مزبور تحت عنوان جرایم علیه اخلاق حسنه بپردازد. از سوی دیگر درجهت کاهش تورم کیفری قانونگذار باید سایر عناوین تعزیراتی که قابلیت حمایت از طریق سازوکارهای غیرکیفری را دارند، جرمزدایی نماید تا از تورم کیفری و تعدد عناوین مجرمانه پیشگیری شود.