اثربخشی نوروفیدبک بر توانایی تصمیم‌گیری و برنامه‌ریزی در افراد دارای سوء‌مصرف مواد افیونی

نویسندگان

1 دانشیار گروه روان‌شناسی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه خلیج فارس بوشهر، بوشهر، ایران

2 دانشجوی کارشناسی ارشد روانشناسی تربیتی، پردیس بین الملل دانشگاه شیراز، ایران

3 کارشناسی ارشد روان‌شناسی شناختی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه شهید مدنی آذربایجان، تبریز، ایران

doi
10.22059/japr.2022.322859.643825
چکیده

پژوهش حاضر با هدف بررسی اثربخشی نوروفیدبک بر کارکردهای اجرایی افراد دارای سوء‌مصرف مواد افیونی انجام گرفت. این پژوهش از نوع کاربردی و شبه‌آزمایشی با طرح پیش‌آزمون و پس‌آزمون با گروه کنترل بود. جامعۀ آماری پژوهش شامل مراجعه‌کنندگان به کلینیک ترک اعتیاد شفا در سال 1399 واقع در شهر بوشهر بود. 29 نفر از مردان دارای سوءمصرف مواد افیونی به‌صورت نمونه‌گیری هدفمند در دو گروه آزمایش (تعداد= 14، میانگین سن= 79/43، انحراف معیار= 8/9) و کنترل (تعداد= 15، میانگین ‌سن=60/44، انحراف معیار=6/8) به تصادف گمارده شدند. پیش‌آزمون قبل از اعمال آموزش به‌کمک آزمون‌های قمار آیوا (IGT) و برج لندن (TOL) به‌ترتیب برای اندازه‌گیری توانایی تصمیم‌گیری و برنامه‌ریزی دریافت شد. پس از اعمال آموزش نوروفیدبک، بلافاصله پس‌آزمون از شرکت‌کنندگان گرفته شد. یافته‌های به‌دست‌آمده با استفاده از تحلیل کوواریانس چندمتغیره و نرم‌افزار SPSS24 نشان داد آموزش نوروفیدبک در توانایی تصمیم‌گیری موجب ترجیح بهتر در انتخاب‌های افراد با اندازۀ اثر 783/0 ani است. در مقابل، روش مذکور بر توانایی برنامه‌ریزی تفاوت معناداری را نشان نداد. نتایج پژوهش حاضر نشان می‌دهد آموزش به‌کمک نوروفیدبک می‌تواند بر توانایی تصمیم‌گیری اثرگذار باشد و می‌توان از این روش برای کاهش خطرپذیری افراد دارای سوء‌مصرف مواد افیونی استفاده کرد.