پیش‌بینی بهزیستی روان‌شناختی مادران کودکان کم‌توان ‌ذهنی براساس حمایت اجتماعی ادراک‌شده، سبک‌های دفاعی و خودشفقت‌ورزی

نویسندگان

1 گروه روانشناسی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه گیلان، رشت، ایران

2 گروه روانشناسی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه گیلان، شهرستان رشت، ایران

3 گروه روانشناسی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه گیلان، رشت، ایران

4 گروه روانشناسی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه گیلان، شهرستان رشت، ایران

doi
10.22059/japr.2022.323557.643835
چکیده

هدف از پژوهش حاضر، پیش‌بینی بهزیستی روان‌شناختی مادران کودکان کم‌توان‌ ذهنی براساس حمایت اجتماعی ادراک‌شده، سبک‌های دفاعی و خودشفقت‌ورزی بود. طرح تحقیق، توصیفی-همبستگی و روش پژوهش به لحاظ هدف، بنیادی بود. جامعۀ آماری شامل مادران دانش‌آموزان کم‌توان ‌ذهنی مقطع ابتدایی مدارس استثنایی در شهرستان‌های شمالی استان خوزستان (شوش، اندیمشک و دزفول) در سال تحصیلی 1399-1398 بود که از میان آن‌ها 120 مادر به روش نمونه‌گیری هدفمند انتخاب شدند. ابزار پژوهش، بهزیستی روان‌شناختی (RSPWB)، مقیاس چندبعدی حمایت اجتماعی ادراک‌شده (MSPSS)، پرسشنامۀ سبک‌های دفاعی (DSQ) و مقیاس خودشفقت‌ورزی (SCS) بود. تجزیه و تحلیل داده‌ها با به‌کارگیری همبستگی پیرسون و رگرسیون چندگانه با روش ورود هم‌زمان در نرم‌افزار SPSS-24 انجام شد. یافته‌ها نشان می‌دهد بین بهزیستی روان‌شناختی مادران کودکان کم‌توان ‌ذهنی و حمایت اجتماعی ادراک‌شده، سبک‌های دفاعی رشدیافته و خودشفقت‌ورزی، رابطۀ مثبت و معنادار و با سبک‌های دفاعی روان‌آزرده و رشدنایافته همبستگی منفی و معنادار وجود دارد. نتایج تحلیل رگرسیون چندگانه نشان می‌دهد 81 درصد از تغییرات بهزیستی روان‌شناختی از طریق حمایت اجتماعی ‌ادراک‌شده، سبک‌های دفاعی (رشدیافته، روان‌آزرده و رشدنایافته) و خودشفقت‌ورزی پیش‌بینی شد؛ بنابراین براساس شناخت عوامل اصلی مؤثر در بهزیستی روان‌شناختی می‌توان برای افزایش بهزیستی روان‌شناختی و کاهش مشکلات، دست به برنامه‌ریزی و اقدامات عملی و مداخله‌ای زد.