خوانشی رمانتی سیستی از داستان های کوتاه بیژن نجدی
نویسندگان
1 دانشجوی دکترای زبان و ادبیات فارسی دانشگاه شهرکرد، ایران
2 استادیار گروه زبان و ادبیات فارسی دانشگاه شهرکرد، شهرکرد، ایران
3 دانشیار گروه زبان و ادبیات فارسی، دانشگاه شهرکرد، شهرکرد، ایران
4 دانشجوی دکترای زبان و ادبیات فارسی دانشگاه شهرکرد، ایران
doi
10.22080/rjls.2019.15961.1006چکیده
مکتب رمانتیسم، به عنوان یک مکتب اجتماعی، فکری و هنری که در اواخر قرن هجدهم در اروپا شکل گرفت، ادبیّات دیگر ملل از جمله ایران را تحت تأثیر خود قرار داد و نشانههای این اثرگذاری را بر آثار مختلف فارسی، از دورهی مشروطه تاکنون میتوان مشاهده کرد. بیژن نجدی از نویسندگانی است که در پرداختن به مسائل مختلف نگرشی رمانتیکی دارد. این نویسنده، با درآمیختن شعر و داستان و کاربرد گستردهی عناصر شاعرانه با محتوایی احساسی، سبک خاصی به وجود آورد که هدف در این پژوهش، خوانشی رمانتیسیستی داستانهای کوتاه وی با روش توصیفی تحلیلی است. دستاوردهای پژوهش ناظر بر این است که نجدی از میان مؤلفههای مکتب رمانتیسم، بیشتر به طبیعتگرایی، عشق، گذشتهگرایی، اندوه و ناامیدی، گریز به رؤیا توجه داشته است. رویگردانی از صنعت و تمدّن شهری و توجه به طبیعت، دلبستگی به حیوانات و انتقال احساسات شخصیتها به طبیعت، از جمله ویژگیهای طبیعتگرایی نجدی در داستانهای کوتاه است. در داستانهای کوتاه وی، عشق بر خرد شخصیتها غلبه دارد و آنان به امور مختلف مانند انسان، طبیعت و حیوانات عشق میورزند. همچنین برای رهایی از اندوه، به گذشته که بیشتر دوران نوجوانی و جوانی است، پناه میبرند. همچنین برخی از شخصیتها، برای گریز از واقعیتهای تلخ زندگی، به رؤیا پناه میبرند و بدین گونه خواستههای برآوردهنشدهی خود را شکل عینی میبخشند. از سویی دیگر، در داستانهای کوتاه نجدی، عناصر داستان مانند واژگان، تصاویر، لحن و صحنهپردازی، با ارتباطی انداموار و منسجم، نقش مؤثری در انتقال نگرش رمانتیک وی دارند.