فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

هدف پژوهش حاضر، شناسایی ادراک کودک از عملکرد والدین خوب در تأمین نیازهای بنیادین روان‌شناختی است. این مطالعه از نوع کاربردی و با روش پژوهش کیفی و استفاده از رویکرد پدیدارشناسی انجام شده است. براساس نمونه‌گیری هدفمند که در سال 1399-1398 انجام شد، 40 کودک (20 دختر و 20 پسر) 9 تا 12 ساله به‌منظور انجام مصاحبۀ نیمه‌ساختاریافته و عمیق، در این پژوهش مشارکت کردند. سؤالات مصاحبه براساس نظریۀ خودتعیین‌گری (SDT) و، در 9 محور اصلی و در قالب 13 سؤال تدوین و اجرا شد. به‌منظور تجزیه‌وتحلیل داده‌ها، از روش کلایزی استفاده شد. تحلیل داده‌ها به شناسایی 5 مضمون اصلی، 20 مضمون محوری و 144 مفهوم پایه منجر شد. مضامین اصلی به‌ترتیب، خودمختاری، تجربۀ شایستگی، پیوند، مشارکت، و نظم‌دهی بودند. نتایج نشان می‌دهد ادراک کودکان از والدین خوب، والدینی هستند که بتوانند به پنج نیاز روان‌شناختی خودمختاری، شایستگی، پیوند، مشارکت و نظمدهی توجه کند و تلاش می‌کنند در تعامل با کودک این نیازها را برطرف کنند. می‌توان گفت میان نظریۀ خودتعیین‌گری و ادراک کودک از محیط تأمین نیازهای بنیادین، ارتباط وجود دارد.