شناسایی گونه های Leptosphaeria maculans و L.biglobosa با استفاده از برخی خصوصیات ریختشناسی در شرایط آزمایشگاهی
نویسندگان
1 عضو هیات علمی گروه گیاه پزشکی دانشکده تولید گیاهی دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان
2 عضو هیات علمی و استاد یار پژوهش مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی خراسان رضوی
3 رئیس مرکز تحقیقات کاربردی و تولید بذر شرکت توسعه کشت دانه های روغنی
4 دانشیار دانشگاه یاسوج، گروه گیاه پزشکی
doi
چکیده
این بررسی به منظور تفکیک گونه مهاجم maculansLeptosphaeriaو غیر مهاجم L.biglobosa عوامل بیماری ساق سیاه کلزا، با تعیین ارتباط رشد پرگنه، تولید رنگدانه و پیکنیدیوم 49 جدایه از این عوامل در چهار محیط غذایی و چهار دما (مجموع 784 تیمار) در سه زمان بررسی و سه تکرار انجام گرفت. نتایج تجزیه و تحلیل دادهها نشان داد بین جدایهها از نظر رشد پرگنه در محیطهای غذایی و تیمارهای دمایی و اثرات متقابل آنها اختلاف معنی داری وجود داشت. تنوع در تولید رنگدانه و پیکنیدیوم در محیط های کشت V8، MEA، PDA، CDB و CDA در هر دو گونه مشاهده شد. بیشترین رشد پرگنه بعد از 12 روز در دمای 30 درجه سانتی گراد در محیط (05/48 میلی متر) و کمترین آن در دمای 15 درجه سانتی گراد (01/17 میلی متر) و در محیط زاپک مشاهده شد. بیشترین میزان تولید رنگدانه در PDA و دمای 30 درجه سانتی گراد و کمترین آن در محیط MEA و دمای 15 درجه سانتی گراد مشاهده گردید. در محیطهای و زاپک عمدتا رنگدانه قهوه ایی و در محیط های PDA و MEA رنگدانه زرد-نارنجی رویت شد. 78/93 درصد جدایهها در محیط زاپک مایع تولید رنگدانه کردند. جدایههای L.maculans قطر پرگنه و سرعت رشد کم و در مقابل جدایه های L.biglobosa دارای رشد پرگنه و سرعت رشد بیشتری بودند. بر اساس نتایج دادههای بدست آمده و اطلاعات قبلی بیماریزایی موجود، جدایههای مناطق دشت ناز، اسلام آباد، فاضل آباد، کوهی خیل و بیکار آیش مربوط به گونه مهاجم L.maculans و جدایه های تلوکلا، لالا و خالخیل و همچنین جدایه روی خردل در گونه غیر مهاجم L.biglobosaقرار گرفتند.