هزینههای مبادلاتی و عوامل موثر در ایجاد آن
نویسندگان
1 استاد، گروه برنامه ریزی و توسعه اقتصادی، دانشکده اقتصاد، دانشگاه علامه طباطبائی، تهران، ایران
2 دانشجوی دکتری ، رشته توسعه اقتصادی، دانشکده اقتصاددانشگاه علامهطباطبائی، تهران، ایران
doi
10.22034/ijts.2024.2031763.4000چکیده
در بین صاحبنظران توسعه، تبیینهایی که از سوی نهادگرایان در ارتباط با چرایی و چگونگی توسعه و توسعه نیافتگی جوامع ارائه میشود، با توجه به بهرهگیری ایشان از کلید واژه نهاد و انجام مطالعات بینرشتهای، از ویژگیهای برتری برخوردار است. در این رویکرد جوامع انسانی برای دستیابی به توسعه ناگزیر از تغییر ساختار نهادی موجود به یک ساختار مشوق هزینههای مبادلاتی کاهنده در سطح تعاملات سیاسی، اقتصادی، اجتماعی خود هستند. در این فرایند گام اول و اساسی، شناخت هزینههای مبادلاتی و عوامل مؤثر بر آن است. لذا در این مقاله ضمن معرفی اقتصاد نهادی جدید بهعنوان خاستگاه اصلی اقتصاد هزینه مبادله نشان داده میشود که در این تئوری، با دو رویکرد روبرو هستیم که یکی از آنها بر بنگاه و رابط آن متمرکز است و دیگری بر ساختارهای کلان تأکید میکند. همچنین در ادامه ضمن نقد نظرات پیشگامان بحث هزینههای مبادلاتی که صرفاً دو فرض رفتاری عقلانیت و فرصتطلبی را بهعنوان عوامل اصلی موثر در ایجاد این هزینهها مطرح میکنند، نشان داده میشود که نااطمینانی به مثابه یک امر ذهنی از جمله فروض اصلی و محوری است که اساس توضیح این تئوری را تشکیل میدهد