اختیارات مدیران و مسئولیت آنها در موسسات غیرتجاری در حقوق ایران با نگاهی به حقوق انگلیس
نویسندگان
1 دانشیار حقوق خصوصی گروه حقوق، دانشگاه گیلان
2 دانشجوی کارشناسی ارشد حقوق خصوصی ، دانشگاه گیلان
doi
10.22034/ijts.2024.2019062.3940چکیده
نهاد مدیریت، به مثابه بازوی اجرایی یک شخص حقوقی است، تا جایی که اجرای تصمیمات اتخاذ شده از سوی هیات مدیره و حدود اختیارات آنان، میتواند بقای یک شخص حقوقی و فعالیتهای پربازده و یا زیانآور آن را توجیه و تأمین نماید. در حقوق ایران، رکن مدیریت مؤسسات غیرتجاری به مانند شرکتهای تجاری، در رابطه با حدود مسئولیت مدیران مورد توجه قانونگذار قرار نگرفته؛ درحالیکه در حقوق انگلیس، به رکن مدیریت، حدود اختیارات و مسئولیت آنها توجه ویژهای به عمل آمده است؛ بنابراین بررسی حقوق این کشور با نگاه تطبیقی، میتواند جهت اصلاح قوانین ایران و یا ایجاد دکترین حقوقی موثر افتد. نتایج پژوهش حاضراز طریق کتابخانهای و با شیوه مطالعه تحلیلی- توصیفی نشان میدهد، در سیستم حقوقی ایران، در مواردی که بهطور کلی قانون خاص یا اساسنامه، دلالتی بر جایگاه مدیران و میزان حدود اختیارات و مسئولیت آنان ندارد، پذیرش نمایندگی مدیران، مبتنی بر اعمال قواعد راجع به وکالت در قانون مدنی مفید و مقبول به نظر میرسد. در حقوق انگلیس، جایگاه مدیران در ارتباط با سازمان و اعضای مبتنی بر نوعی نمایندگی قراردادی و در ارتباط با اشخاص ثالث با حسن نیت، مبتنی بر نظریه رکنیت است؛ به این ترتیب با گستره دایره اختیارات مدیران، کلیه اعمال ایشان در مقابل اشخاص ثالث با حسن نیت، معتبر بوده و برای سازمان متبوع ضمان آور است مگر اینکه خلاف حسن نیت شخص ثالث اثبات گردد اما این به معنای عدم مسئولیت مدیر درباره اقدامات فراتر از اختیار خود در مقابل سازمان و اعضاء نخواهد بود.