مقایسۀ اثربخشی بازیدرمانی شناختی-رفتاری و درمان تعامل والد-کودک بر کنش‌های اجرایی کودکان با اختلال مقابله‌ای/ نافرمانی

نویسندگان

1 استادیار، گروه روان‌شناسی، واحد بندرعباس، دانشگاه آزاد اسلامی، بندرعباس، ایران.

2 دانشجوی دکتری روان‌شناسی عمومی، گروه روان‌شناسی، واحد بندرعباس، دانشگاه آزاد اسلامی، بندرعباس، ایران

3 دانشیار گروه روان‌شناسی و مشاوره، دانشکده روان‌شناسی و مشاوره، دانشگاه هرمزگان،بندرعباس، ایران.

doi
10.22059/japr.2021.308726.643617
چکیده

هدف پژوهش حاضر مقایسۀ اثربخشی بازی‌درمانی شناختی-رفتاری و درمان تعامل والد-کودک بر کنش‌های اجرایی کودکان با اختلال مقابله‌ای/ نافرمانی است. روش این تحقیق از نوع شبه‌آزمایشی با طرح پیش‌آزمون-پس‌آزمون با گروه گواه و تحقیق به لحاظ هدف کاربردی است. جامعۀ آماری پژوهش شامل دختران دچار اختلال مقابله‌ای/ نافرمانی مقاطع اول تا سوم ابتدایی شهر تنکابن در سال تحصیلی 1399-1398 است. با انتخاب دومرحله‌ای تصادفی مدارس، 39 نفر به‌عنوان نمونه با غربالگری انتخاب شدند که با همگن‌سازی و تصادفی‌سازی در سه گروه بازی‌درمانی شناختی-رفتاری و درمان تعامل والد-کودک و گواه قرار گرفتند. ابزار پژوهش حاضر شامل پرسشنامۀ علائم مرضی کودکان (CSI)، پرسشنامۀ عملکرد اجرایی (BRIEF)، بستۀ بازی‌درمانی شناختی-رفتاری (CBPTP) و بستۀ درمان تعامل والد-کودک بود (PCITP). داده‌های پژوهش حاضر با استفاده از روش تحلیل کوواریانس و نرم‌افزار SPSS نسخۀ 24 تحلیل شدند. نتایج نشان می‌دهد بین اثربخشی بازی‌درمانی شناختی-رفتاری و درمان تعامل والد-کودک بر مهارت‌های تنظیم رفتار با ضریب اتای 765/0 و فراشناخت با ضریب اتای 779/0 در کودکان با اختلال مقابله‌ای/ نافرمانی تفاوت وجود دارد (001/0=P). به‌نظر می‌رسد هر دو درمان با بهبود کنش‌های اجرایی کودکان دچار اختلال مقابله‌ای/ نافرمانی اثرگذار باشند، اما اثرگذاری بازی‌درمانی شناختی-رفتاری بیشتر است.