اثر تنش خشکی بر شدت بیماری پوسیدگی فوزاریومی ریشه در ژنوتیپهای لوبیا سفید
نویسندگان
1 مربی پژوهش، ایستگاه ملی تحقیقات لوبیا، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان مرکزی، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، خمین، ایران.
2 استادیار پژوهش، ایستگاه ملی تحقیقات لوبیا، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان مرکزی، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، خمین، ایران.
3 استادیار پژوهش، بخش تحقیقات گیاه پزشکی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان مرکزی، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، اراک، ایران.
doi
چکیده
بیماریپوسیدگیفوزاریومیریشه با عامل Fusarium solani f.sp. phaseoli از بیماریهای مهم لوبیا درکشور میباشد. این بیماری دراستان مرکزی هرساله خسارتهای زیادی بهکشاورزان میزند. وجود شرایط نامساعد محیطی از جمله کمآبی میتواند برشدت خسارت بیماری اثر بگذارد. دراین تحقیق واکنش 100 ژنوتیپ لوبیا سفید بهقارچ عامل بیماریپوسیدگی فوزاریومی ریشه درقالب طرح آماری آگمنت دردو شرایط آبیاری مطلوب و تنشخشکی ارزیابی شد. اعمال تنشخشکی در مرحله ظهور سومین سهبرگچه لوبیا آغاز و تا زمان برداشت ادامه یافت. آبیاری درشرایط مطلوب و تنشخشکی بهترتیب بر اساس 50 و 100 میلیمتر تبخیر از تشتک تبخیر کلاس A انجام شد. ارزیابی شدت بیماریپوسیدگیفوزاریومیریشه با مقیاس 1 (ایمن) تا 5 (بسیار حساس) انجام شد. عملکرد ژنوتیپها در شرایط آبیاری مطلوب و تنشخشکی بااستفاده از شاخصهای تحمل شامل میانگین تولید، میانگین هندسی، تحمل بهخشکی، شاخص تحمل و حساسیت بهخشکی بررسی گردید. درشرایط تنشخشکی شدت بیماری پوسیدگی فوزاریومی ریشه بهشدت افزایش یافت. افزایش شدت بیماری درشرایط تنشخشکی باعث کاهش معنیدار عملکرد دانه، ارتفاع بوته، وزن صددانه، تعداد غلاف دربوته و تعداد دانه درغلاف شد. بین شدت بیماری و شاخصهای تحمل بهخشکی، میانگین تولید، میانگین هندسی و عملکرد در شرایط تنشخشکی همبستگی منفی معنیداری وجود داشت. بنابراین، تنشخشکی با افزایش شدت بیماریپوسیدگیفوزاریومیریشه و کاهش میزان تحمل به تنشخشکی، حساسیت ژنوتیپهای لوبیا به این بیماری را افزایش میدهد.