توسعه صادرات محصولات پتروشیمی ایران در کشورهای عضو موافقت نامه تجاری اکوتا : کاربرد مدل پشتیبان تصمیم
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری مدیریت بازرگانی، گروه مدیریت واحد مبارکه، دانشگاه آزاد اسلامی، مبارکه، ایران
2 دانشیاراقتصاد بین الملل، گروه مدیریت، واحد مبارکه، دانشگاه آزاد اسلامی، مبارکه، ایران.
3 استادیار گروه مدیریت، واحد مبارکه، دانشگاه آزاد اسلامی واحد مبارکه،ایران
doi
10.22034/ijts.2023.1999933.3829چکیده
مهمترین مزیت نسبی اقتصاد ایران از دیرباز صادرات نفت خام و گاز طبیعی بوده است. با توجه به ماهیت خام این محصولات، تخصص در تولید و صادرات این محصولات رهآورد قابل توجهی برای رشد اقتصادی پایدار اقتصاد ایران نخواهد داشت. یکی از راهکارها، نفوذ به صنایع پایین دستی این محصولات است که مهمترین آنها توسعه صنعت پتروشیمی میباشد. در این مطالعه سعی شده است با استفاده از رویکرد تلفیقی مدل پشتیبان تصمیم-پیچیدگی اقتصادی، فرصتهای صادراتی ایران در صنعت پتروشیمی به چهار کشور عضو موافقتنامه تجاری اکوتا شامل افغانستان، پاکستان، تاجیکستان و ترکیه بررسی شود. نتایج تحقیق نشان میدهد، مهمترین فرصتهای صادراتی جذاب ایران در بازار ترکیه و سپس پاکستان وجود دارد که قسمت اعظم آن مربوط به صادرات نفت خام و گاز طبیعی و یا سایر محصولات بالادستی صنعت پتروشیمی میباشد. در محصولات میان دستی و پایین دستی صنعت پتروشیمی، که ایران عملکرد صادراتی مناسبی در بازار جهانی دارد، اما نتوانسته است در کشورهای مذکور به خوبی نفوذ کند. نتایج تحقیق نشان میدهد، این محصولات نیز بازار قابل توجهی در کشورهای ترکیه و پاکستان دارند و هم نرخ تعرفه آنها بهطور میانگین کوچکتر از پنج درصد میباشد. بر این اساس فرصتهای صادراتی بالقوههای برای توسعه صادرات محصولات میاندستی و پاییندستی در بازار این کشورها وجود دارد.
