مقایسة اثربخشی درمان یکپارچة فراتشخیص اختلالات هیجانی و درمان فراتشخیص کارآمدی هیجانی بر تنظیم هیجان بزرگسالان دارای لکنت‌زبان

نویسندگان

1 استادیار گروه روانشناسی، واحد کرج، دانشگاه آزاد اسلامی، کرج، ایران

2 دانشجوی دکتری گروه روان‌شناسی ، واحد کرج، دانشگاه آزاد اسلامی، کرج، ایران.

3 استادیار گروه روان‌شناسی، دانشکدۀ علوم‌ تربیتی و روان‌شناسی، دانشگاه الزهرا، تهران، ایران.

4 استادیار گروه گفتاردرمانی، دانشکده علوم توانبخشی، دانشگاه علوم پزشکی ایران، تهران، ایران.

doi
10.22059/japr.2021.312232.643672
چکیده

هدف اصلی پژوهش حاضر، بررسی اثربخشی و مقایسة درمان یکپارچه فراتشخیص اختلالات هیجانی و درمان فراتشخیص کارآمدی هیجانی بر تنظیم هیجان بزرگسالان دارای لکنت‌زبان مبتلا به اختلال اضطرابی است. این پژوهش کاربردی و طرح آن از نوع شبه‌آزمایشی با طرح پیش‌آزمون- پس‌آزمون- گروه گواه و دوره پیگیری است. جامعة آماری شامل تمامی بزرگسالان دارای لکنت‌زبان مراجعه‌کننده به کیلینیک‌های گفتاردرمانی دانشگاه علوم پزشکی ایران‌شهر تهران و انجمن لکنت ایران در سال 1398 است. تعداد نمونه 36 فرد (27 مرد و 9 زن) واجد شرایط داوطلب است که براساس نمونه‌گیری از نوع دردسترس انتخاب و براساس ملاک‌های ورود به پژوهش مانند مصاحبة بالینی ساختاریافته وارد مطالعه شدند و به‌صورت تصادفی در گروه درمان یکپارچه فراتشخیص اختلالات هیجانی، گروه درمان فراتشخیص کارآمدی هیجانی و یک گروه گواه قرار گرفتند. برای گروه‌های درمانی، مداخله‌ها 12 جلسة دوساعته بود و برای گروه گواه مداخله‌ای صورت نگرفت. ابزار پژوهش، پرسشنامة دشواری در تنظیم هیجان گراتز و روئمر (DERS) بود. برای تحلیل داده‌ها از نرم‌افزارSPSS  با توجه به نوع مطالعه و اندازه‌گیری در سه‌ مرحله از تحلیل واریانس با رویکرد اندازه‌گیری مکرر استفاده شد. از یافته‌های قابل‌توجه پژوهش می‌توان به اثربخشی درمان فراتشخیص کارآمدی هیجانی بر کاهش هر شش مؤلفة دشواری در تنظیم هیجان (01/0p <) و اثربخشی درمان یکپارچة فراتشخیص اختلالات هیجانی بر کاهش چهار مؤلفة دشواری در تنظیم هیجان (01/0p <) اشاره کرد. درمجموع درمانگران حیطة لکنت می‌توانند با به‌کارگیری این دو روش زمینه را برای تنظیم هیجان فراهم کنند.