بازدارندگی اسانس و عصاره اتانولی پونهآبی (Mentha aquatica) بر چند گونه قارچ بیماریزای گیاهی در شرایط آزمایشگاهی
نویسندگان
1 استادیار، گروه گیاهپزشکی، دانشکده کشاورزی، واحد بیرجند، دانشگاه آزاد اسلامی، بیرجند، ایران.
doi
چکیده
اخیراً به دلیل بروز مقاومت در عوامل بیماریزا به آفتکشهای شیمیایی، استفاده از اسانس و عصارههای گیاهی برای مبارزه با آلودگیهای قارچی از اهمیت زیادی برخوردارشده است. اسانسها مواد ضد قارچی جدیدی هستند که تجدید شونده و سازگار با محیط زیست میباشند. در این تحقیق اسانس گیاه پونهآبی به روش تقطیر با بخار و عصاره قسمتهای هوایی گیاه با حلال اتانول استخراج گردید واثر بازدارندگی غلظتهای 0، 100، 200 و 300 پیپیام در ظروف پتری 9 سانتیمتری، به روشهای تدخینی و تماسی در مورد اسانس و روش انتشار عصاره در محیط کشت، بر رشد قارچهای Botrytis cinerea، Fusarium oxysporum، Rhizoctonia solani و Phytophthora capsiciبهصورت آزمایش فاکتوریل در قالب طرح کاملاً تصادفی بررسی گردید. قارچها حساسیت متفاوتی به اسانس و عصاره پونه آبی نشان دادند. هیچکدام از غلظتهای اسانس و عصاره پونهآبی اثر بازدارنده معنیداری بر رشد F. oxysporumنداشتند اما همه غلظتهای اسانس و عصاره پونهآبی بطور معنیداری درصد بازدارندگی رشد قارچهای R. solani ، B. cinerea و P. capsici را افزایش دادند و با افزایش غلظت درصد بازدارندگی افزایش معنیدار یافت. بیشترین درصد بازدارندگی مربوط به غلظتهای 200 و 300 پیپیام در قارچ R. solani (06/91% و 77/97% به ترتیب) و غلظت 300 پیپیام در قارچ P. capsici (89/91%) بود. پس اسانس و عصاره پونهآبی میتواند بعنوان قارچکش طبیعی جهت کنترل قارچهای بیماریزا مورد توجه باشد.