کارایی درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد (ACT) بر دشواری‌های بین فردی و اعتیاد به اینترنت در میان دانش‌آموزان

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری روانشناسی، دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی، دانشگاه علامه طباطبایی، تهران، ایران

2 دانشجوی دکتری رفتار سازمانی و منابع انسانی، دانشکده مدیریت، دانشگاه یزد، یزد، ایران

3 دانشجوی دکتری روانشناسی و آموزش کودکان استثنایی، دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی، دانشگاه تهران، تهران، ایران

doi
10.22059/japr.2021.310151.643639
چکیده

پژوهش حاضر با هدف بررسی کارایی درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد (ACT) بر اعتیاد به اینترنت و دشواری‌های بین‌فردی در میان دانش‌آموزان دبیرستان در شهر تهران انجام شد. روش پژوهش حاضر از نوع شبه‌آزمایشی با پیش‌آزمون و پس‌آزمون و گروه کنترل با پیگیری یک‌ماهه بود. شرکت‌کنندگان پژوهش شامل 40 دانش‌آموز پسر (20 نفر گروه آزمایش و 20 نفر گروه کنترل) مقطع متوسطه دوم در سال تحصیلی 1399-1398 بودند که به شیوۀ دردسترس انتخاب شدند. ابزارهای پژوهش عبارت بودند از پرسشنامۀ اعتیاد به اینترنت یانگ (IAT) و پرسشنامۀ دشواری‌های بین‌فردی نوجوانان انگلس، هیدالگو و مندنز (QIDA). پس از اجرای پرسشنامه‌ها در میان دانش‌آموزان، آزمودنی‌هایی که نمرۀ برش پرسشنامۀ اعتیاد به اینترنت یانگ را به‌دست آوردند، در دو گروه کنترل و آزمایشی به‌صورت تصادفی قرار گرفتند. گروه آزمایش مداخله‌درمانی را به مدت هشت جلسۀ دوساعته به شیوۀ گروهی دریافت کردند. پس از اتمام جلسات درمان از هر دو گروه پس‌آزمون به‌عمل آمد و بعد از یک ماه آزمون پیگیری انجام گرفت. برای تجزیه‌ و تحلیل آماری داده‌ها با استفاده از نرم‌افزار SPSS نسخۀ 26 و به روش تحلیل واریانس با اندازه‌گیری‌های مکرر استفاده شد. نتایج تحلیل داده‌ها نشان می‌دهد که نمرات اعتیاد به اینترنت و دشواری‌های بین‌فردی در پس‌آزمون در گروه آزمایشی به‌صورت معناداری کاهش یافت. این نتایج در پیگیری یک‌ماهه نیز تداوم داشت. شیوۀ درمانی مبتنی بر پذیرش و تعهد (ACT) می‌تواند به کاهش اعتیاد به اینترنت و مؤلفه‌های دشواری‌های بین‌فردی منجر شود. این شیوۀ درمانی می‌تواند روش مداخله‌ای مؤثری برای دست‌یافتن به روابط بین‌فردی رضایت‌بخش باشد.