ارزیابی تأثیر شاخص بیکاری بر وقوع قتل به صورت بین کشوری: یک رهیافت پانلی (با نگاه ویژه به اقتصاد ایران)
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری تخصصی حقوق کیفری و جرمشناسی، واحد مراغه، دانشگاه آزاد اسلامی، مراغه، ایران.
2 استادیار، گروه اقتصاد، واحد سنندج، دانشگاه آزاد اسلامی، سنندج، ایران. (نویسنده مسؤول)
3 استادیار، گروه حقوق کیفری و جرمشناسی، واحد مراغه، دانشگاه آزاد اسلامی، مراغه، ایران.
4 دانشیار، گروه حقوق کیفری و جرمشناسی، واحد مراغه، دانشگاه آزاد اسلامی، مراغه، ایران.
doi
10.22034/jccj.2024.387787.1214چکیده
براساس نظریه کنترل اجتماعی، داشتن شغل زمانبر است و فردی که دارای شغل است، زمانی برای درگیرشدن در جرم نخواهد داشت، چنانچه از محدودیت بیرونی قوی رنجکشیده باشد، کنش پرخاشگرانه دیگرکشی را انتخاب میکند. هدف، ارزیابی تأثیر شاخص بیکاری بر وقوع قتل به صورت بین کشوری برای ۲۴ کشور منتخب و برآورد رگرسیونی آن به صورت مجزا برای ایران و مقایسه نتایج است. روش پژوهش، توصیفی پیمایشی است. جامعه آماری، کلیه کشورهای جهان است. حجم نمونه، ۲۳ کشور توسعهیافته و ایران است. روش نمونهگیری، پیمایشی است. از متغیرهای درجه توسعه انسانی، نرخ تورم، نرخ بیکاری و درصد جمعیت شهرنشین استفاده شده است. دادهها از گزارش توسعه انسانی سازمان ملل، بانک جهانی و سازمان بهداشت جهانی در طی دوره ۲۰۱۸-۱۹۹۰ استخراج شده، از تکنیک پانل دیتای متوازن، مدل اقتصادی قتل برآورد گردید. یافتهها نشان داد ضریب متغیر درصد جمعیت شهرنشین بیمعنی و یک متغیر مزاحم است، لذا از مدل حذف شده است. نتایج برآورد مجدد مدل نشان داد که شاخص درجه توسعه انسانی کشورها بیشترین تأثیر را بر وقوع قتل دارد و نرخ بیکاری و نرخ تورم به ترتیب در ردههای بعدی میباشند. مقایسه نتایج نشان داد که ضریب نرخ بیکاری بیش از سه برابر ضریب نرخ تورم است، اهمیت نرخ بیکاری در پیشگیری از وقوع قتل بیشتر از تورم است. نتایج برآورد مدل برای ایران با نتایج رگرسیونی بهدستآمده برای گروه کشورها کاملاً هماهنگ است. در ایران ضریب نرخ بیکاری نسبت به گروه کشورها بزرگتر است.