بررسی اثر تعامل روش آبیاری،آرایش کاشت و رقم در شدت بیماری لکه موجی سیب زمینی

نویسندگان

1 استادیار دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات تهران، تهران، ایران

2 دانشجوی کارشناسی ارشد، دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات تهران، تهران، ایران

3 دانشیار پژوهش، مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی اصفهان، اصفهان، ایران.

doi
چکیده

بیماری لکه‌موجی سیب زمینی در اثر دو گونه‌ی Alternaria. alternata و  A. solaniبا گونه‌ی غالب A .alternata از بیماری‌های مهم مزارع سیب‌زمینی کاری کشور است که هر ساله به طور همه‌گیر خسارات جبران ناپذیری وارد می‌سازد. لذا، تحقیقاتی در بررسی اثر رقم، نوع آبیاری و آرایش کاشت به طور جداگانه و در تراکنش با یکدیگر روی این بیماری در دو سال زراعی انجام گردید. تیمارهای مورد آزمون شامل: سه نوع روش آبیاری (بارانی، قطره‌ای و نشتی)، آرایش کاشت (کشت یک ردیفه و دو ردیفه) و رقم (دو رقم سیب زمینی آگریا و مارفونا) بود که در قالب طرح اسپلیت اسپلیت پلات در دو سالزراعی (89-88) در منطقه‌ی فریدن اصفهان به اجرا در آمد. شدت بیماری در دو مرحله‌ی قبل و پس از گلدهی بررسی گردید. تفکیک شدت بیماری در شش شاخص صفر، 10، 25، 50، 75 و 100 ارزیابی شد. نتایج حاصله نشان داد که، دو رقم مارفونا و آگریا به ترتیب با میانگین شدت آلودگی 99/12 و 31/28 درصد و با اثر معنی دار قابل تفکیک بودند. هم‌چنین، روش آبیاری شامل بارانی و قطره‌ای به ترتیب با میانگین 48/14 و 59/16 درصد نسبت به نشتی با 21/30 درصد اثر معنی‌دار در کاهش بیماری داشتند. تیمار آرایش کشت شامل کشت یک ردیفه و دو ردیفه به ترتیب با میانگین 61/20 و 71/20 درصد اثر قابل توجهی در شدت بیماری نداشتند. اثر متقابل رقم در آبیاری و نیز ردیف در آبیاری به ترتیب با 74/25 و 62/5 درصد و سال با 53/13 درصد اثر معنی‌داری در شدت بیماری داشتند. میانگین عملکرد در رقم آگریا 03/24 تن در هکتار و رقم مارفونا 13/23 تن در هکتار بود. نتایج این تحقیق نشان داد که شدت و توسعه‌ی بیماری در آبیاری نشتی نسبت به بارانی و قطره‌ای بیش­تر می­باشد. استفاده از ارقام مقاوم می‌تواند اثر به سزایی در کاهش شدت و توسعه‌ی بیماری داشته باشد. ولی، آرایش کاشت یک ردیفه و دو ردیفه اثر قابل توجهی در کاهش بیماری نداشت.