عوامل مؤثر سه‌گانه دو سوتوانی سازمانی: رویکرد مرور نظام‌مند

نویسندگان

1 دکتری مدیریت بازرگانی،‌دانشکده مدیریت و حسابداری، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران

2 دانشیار، مدیریت بازرگانی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه گیلان، رشت ، ایران

doi
10.22034/ijts.2021.246927
چکیده

هدف: با توجه به فضای عدم ابهام و عدم اطمینان استفاده از پدیده دوسو توانی امری لازم و ضروری است. بر اساس کلیه پژوهش‌های پیشین چاپ‌شده در مجلات تخصصی هدف پژوهش حاضر به دنبال شناسایی عوامل مؤثر بر دوسوتوانی است.طراحی/ روش‌شناسی/ رویکرد: برای بررسی سؤال اصلی پژوهش از مرور نظام‌مند استفاده‌شده است که با استفاده فیلتر مقالات انتخاب‌شده بر اساس چکیده و خروجی کار. تعداد 30 مقاله نهایی به‌عنوان مبنای پژوهش انتخاب شدند که در واقع جامعه آماری نهایی این پژوهش است.یافته‌های پژوهش: پس از تحلیل و گرداوری مقالات نهایتاً بر اساس رویکردهای سه‌گانه تحلیل به دوسو توانی شاخص‌های مؤثر بر دوسو توانی در سه دسته کلی شناسایی شدند که عبارت‌اند از عوامل زمینه‌ای، عوامل ساختاری و عوامل رفتاری. عوامل زمینه دارای شش شاخص پویایی محیطی، شدت رقابت، جهت‌گیری بازار، عدم تقارن اطلاعات و فشار نهادی بوده است همچنین عوامل ساختاری دارای 10 شاخص قابلیت هماهنگی، قابلیت سیستمی، قلمرو تنوع، عمر سازمان، اندازه سازمان، استفاده هم‌زمان از ساختار ارگانیک و مکانیک، مازاد منابع، قابلیت‌های  پویا، جهت‌گیری سازمان و استراتژی قبلی سازمان، و  نهایتاً عوامل رفتاری شامل شش شاخص فرهنگ قوی، ظرفیت جذب بالای کارکنان برای یادگیری، گروه مدیریتی قوی و قابلیت جامعه‌پذیری بالا، سیستم‌های تشویقی مدیران در مقابل کارکنان و  سبک رهبری مدیران  بودند.محدودیت‌ها و پیامدها: محدودیت اصلی پژوهش صرفا مقاله‌های نظری بودند که مبنای پژوهش بودند و از نتایج اصلی آن اینکه برای ایجاد دوسوتوانی باید به‌طور هم‌زمان انگیزه‌های مدیریتی، ساختار منعطف شرکت و عدم اطمینان بالای محیطی مورد توجه باشد.ابتکار یا ارزش مقاله: ابتکار اصلی مقاله در این است که تا هم‌اکنون هیچ پژوهشی با در نظر گرفتن کلیه عوامل داخلی و خارجی دسته‌بندی کاملی در مورد شکل‌گیری  دو سو توانی ارائه نکرده است و پژوهش حاضر به این شکاف پاسخ داده است.