ﻣﺪﻟﺴﺎﺯﻱ ﻋﺪﺩﻱ ﺳﻪ ﺑﻌﺪﻱ ﺗﻮﻟﻴﺪ ﻭ ﺍﻧﺘﺸﺎﺭ ﻣﻮﺝ ﺿﺮﺑﻪﺍﻱ ﻧﺎﺷﻲ ﺍﺯ ﻟﻐﺰﺵ ﺩﻳﻮﺍﺭﻩ‌های مخزن ﺳﺪ

نویسندگان

1 گروه عمران، دانشکده مهندسی، دانشگاه زنجان، زنجان

2 دانشیار، دانشکده مهندسی عمران، دانشگاه زنجان، زنجان.

doi
10.30482/jhyd.2024.450808.1698
چکیده

ﺍﻣﻮﺍﺝ ﺿﺮﺑﻪﺍﻱ ﺩﺭ ﻭﺍﻗﻊ ﻧﻮﻋﻲ ﺍﺯ ﺍﻣﻮﺍﺝ ﺳﻮﻧﺎﻣﻲ ﻫﺴﺘﻨﺪ. ﻣﻬﻢﺗﺮﻳﻦ ﻋﺎﻣﻞ ﺍﻳﺠﺎﺩ ﺍﻳﻦ ﺍﻣﻮﺍﺝ، ﺍﻧﺘﻘﺎﻝ ﻣﻮﻣﻨﺘﻢ ﺍﺯ ﺗﻮﺩﻩﻱ لغزشی ﺑﻪ ﺁﺏ ﺍﺳﺖ. ﭘﺪﻳﺪﻩ اﻣﻮاﺝ ﺿﺮﺑﻪﺍﻱ عامل ﺷﻜﺴﺖ ﺳﺪ ﻭ ﺳﻴﻼﺏ ﺣﺎﺻﻞ ﺍز آن است. بنابراین ﺷﻨﺎﺳﺎﻳﻲ ﻋﻮﺍﻣﻞ ﻣﻮﺛﺮ ﺩﺭ این پدیده ﻫﻤﻮﺍﺭﻩ ﺍﺯ ﺩﻏﺪﻏﻪﻫﺎﻱ ﻣﺤﻘﻘﺎﻥ ﻭ ﻃﺮﺍﺣﺎﻥ ﺩﺭ ﺣﻮﺿﻪ هیدرولیک و سد ﺑﻮﺩﻩ ﺍﺳﺖ. این پژوهش با استفاده از مدل عددی Flow-3D انجام شده و از داده‌های آزمایشگاهی(Breguli et al.,2017) جهت اعتبارسنجی مدل استفاده شده است. در این پژوهش، برای نخستین بار تاثیر کشش سطحی بر انتشار موج در مدلسازی سه بعدی موج با مدل Flow-3D درنظر گرفته شده است. نتایج نشان می‌دهد که درنظر گرفتن نیروی کشش سطحی برای استخراج نتایج با دقت بالا لازم است و خطای مدلسازی را درحالیکه سایر شرایط شبیه سازی نظیر شرایط اولیه و مرزی و اندازه شبکه یکسان است، به طور متوسط 5درصد کاهش می‌دهد. همچنین عمق آب ساکن درون مخزن و تخلخل توده لغزنده بر مشخصات موج ضربه‌ای منتشر شده اثرگذار بوده است. طبق نتایج حاصل، با افزایش حدود دو برابری عمق آب، سرعت و طول موج ایجاد شده به ترتیب نزدیک به 30 و 48 درصد افزایش می‌یابد. بعلاوه با کاهش 10درصدی تخلخل توده لغزشی، سرعت موج 14درصد و طول موج 10 درصد کاهش یافته‌اند.