فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

بروز عدم توازن قراردادی در قدرت معاملاتی یک طرف را ضعیف و دیگری را قوی می‌نماید. عواملی چون نابرابری سطح وابستگی، دانش، انحصار و شرایط اضطراری یک طرف معامله، موجب عدم توازن در انعقاد قرارداد و چانه‌زنی در عوضین یا شروط و مفاد قرارداد می‌شود. مسئله این تحقیق تاثیر نابرابری و عدم توازن بر قرارداد و بررسی راه حل‌های ارائه شده در این زمینه است. طبق نظریه سنتی آزادی قراردادی، اکراه و اشتباه و گاه تدلیس عیوب اراده تلقی می‌شوند؛ سو استفاده از اضطرار نیز به صورت محدود مطرح است؛ اما در سایر موارد مطابق با اصل حاکمیت اراده توجهی به توازن قدرت متعاملین نمی‌گردد. عدالت حقوقی ایجاب می‌کند برای مقابله با این نوع نابرابری‌ها راه‌کار مناسبی ارائه گردد، زیرا اصل آزادی قراردادی نباید موجب نابودی طرف‌های ضعیف گردد. در حقوق کشور‌های دیگر نظیر آمریکا و فرانسه تئوری‌هایی مطرح گردیده است که برخی از آنها توسط حقوق‌دان‌های داخلی نیز پیشنهاد شده و در نتیجه راه‌کار بطلان شروط تحمیلی یا غیر معقول را ارائه می‌دهند. اما هدف این پژوهش به کار‌گیری روشی است که ضمن حمایت از طرف ضعیف، در راه حفظ اصل ثبات و لزوم معاملات قدم بر‌دارد تا از این حیث رونق تجارت و انگیزه کسب دانش و تخصص نیز از بین نرود. بهره‌گیری از تئوری تقلید معامله درجهت این هدف کارآمد خواهد بود. این تئوری ترکیبی از وضعیت شخصی طرف‌ها و لحاظ قدرت و ضعف معاملاتی آنها و رویه متعارف و معقول معاملات مشابه در جامعه و انصاف و عدالت است.