فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

جایگاه برتر اقتصادی، اجتماعی و یا فکری برخی بنگاه‌های اقتصادی موجب گردیده است که این اشخاص در قراردادهای خود با سایر بنگاه‌های اقتصادی، شروط و مفاد قرارداد مطلوب خود را بر آنها تحمیل نمایند. با توجه به وضعیت فوق، این مقاله در صدد پاسخ به این پرسش اصلی می‌باشد که در قراردادهای بین صاحبان حرف از منظر قانون و رویه قضایی یک شرط باید واجد چه اوصافی باشد تا تحمیلی تلقی گردد و مبنای مقابله با چنین شروطی چه می‌باشد. نتایج مقاله نشان می‌دهد که علیرغم طرح نظریه‌های نوظهوری همانند نظریه هزینه‌های معامله به‌عنوان مبنای مقابله با شروط تحمیلی، در نظام حقوقی ایران کماکان می‌توان استدلال نمود که مبنای مقابله با این شروط قاعده لاضرر است. به‌علاوه نظر به اصول مهمی نظیر آزادی رقابت و امنیت قراردادی، در قراردادهای بین صاحبان حرف برخورد با چنین شروطی از سخت‌گیری کمتر و ضمانت‌اجرای منعطف‌تری برخوردار می‌باشد که از این حیث قابل نقد بوده و قانونگذار می‌باید ضمن بیان مولفه‌های دقیقی برای احراز چنین شروطی، ضمانت ‌اجرای قوی‌تری نظیر بطلان شروط تحمیلی را وضع نماید.