فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

هدف کلی مطالعه حاضر بررسی رفتار مصرفی و تقاضای انواع مواد غذایی اساسی (غلات، گوشت دام، گوشت پرندگان، ماهی و میگو و فرآورده­های آن، لبنیات، روغن، چربی­ها و کره، میوه­ها، حبوبات، قند و شکر و سبزی­ها) در مناطق شهری ایران با استفاده از سیستم تقاضای مبتنی بر داده­های تلفیقی و روش SURE است. به‌منظور انتخاب و تعیین شکل تابعی مناسب برای برآورد سیستم تقاضای مواد غذایی، مدل تقاضای تفاضلی معمولی تعمیم‌یافته (GODDS) برآورد شد. به‌منظور درک بهتر از وضعیت مصرف و مخارج خانوارها و تحلیل مناسب کشش­های درآمدی، قیمتی و متقاطع تقاضا، دهک­های درآمدی به سه گروه کلی تقسیم شد. همچنین جهت دستیابی به اهداف تحقیق، از داده­های دوره زمانی 1385 تا 1396 استفاده شد. بر اساس نتایج آزمون والد، شکل تابعی AIDS برای برآورد الگوی تقاضای مواد غذایی در مناطق شهری مناسب تشخیص داده شد. همچنین، بیشترین حساسیت تقاضا بر اساس کشش خود قیمتی مواد غذایی مربوط به گوشت ماهی، میگو و فرآورده­های آن (03/1-) است. مثبت بودن کشش­های متقاطع بین مواد غذایی مبین آن است که الزاماً رابطه دوطرفه در جانشینی بین مواد غذایی وجود ندارد و فقط در مواردی رابطه جانشینی دوطرفه (مانند غلات و حبوبات) بین مواد غذایی وجود دارد. همچنین اغلب کشش­های متقاطع مثبت تقاضا، مقادیر پایینی دارند که بیانگر جانشینی ضعیف بین گروه­های مواد غذایی است که می­تواند به دلیل توزیع شدن بودجه صرفه‌جویی شده براثر کاهش خرید یک گروه از مواد غذایی در خرید گروه‌های دیگر باشد. محاسبه کشش درآمدی، نرمال بودن گروه­های کالایی را نشان می­دهد. کشش درآمدی گوشت ماهی، میگو و فرآورده­های آن بیشتر از یک به‌دست‌آمده که مبین لوکس بودن این ماده غذایی است. درمجموع، تعیین سیاست‌های قیمتی و یارانه‌ای باید به‌گونه‌ای باشد که متضمن حداقل مصرف پروتئین دامی برای تک‌تک افراد جامعه باشد. همچنین سیاست­های ناظر بر تولید و تأمین گروه (غلات، روغن، چربی­ها و کره، میوه­ها، سبزی­ها، حبوبات و قند و شکر) و مضافاً سیاست­های ناظر بر مصرف آن‌ها باید به‌گونه‌ای تنظیم گردند که تأمین حداقلی هر کدام از مواد غذایی موردنظر برای خانوارها امکان­پذیر باشد.